Κίνηση Αθήνας με Εγγυήτριες

Print Friendly, PDF & Email

3/3/2019

του   Κώστα Βενιζέλου  

Ένα βήμα μπροστά προχώρησε η Αθήνα στις διεργασίες για το Κυπριακό απαντώντας στην Άγκυρα, που παραπέμπει για εξελίξεις μετά τον Ιούνιο. Στη συνάντηση που είχαν στην ελληνική πρωτεύουσα ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Κατρούγκαλος με την απεσταλμένη των Ηνωμένων Εθνών, Τζέιν Χολ Λουτ, την περασμένη Τρίτη, η ελλαδική πλευρά έθεσε ευθέως ζήτημα να αρχίσουν συζητήσεις το συντομότερο μεταξύ των λεγόμενων εγγυητριών δυνάμεων.

Ήταν η απάντηση στον ισχυρισμό της κ. Λουτ πως ούτε η Ελλάδα, ούτε η Τουρκία δεν θέλουν αυτή τη στιγμή εξελίξεις στο Κυπριακό. Πληροφορίες αναφέρουν πως ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, επαναλαμβάνοντας τη θέση της Αθήνας για το θέμα της Ασφάλειας, όπως αυτή διαμορφώθηκε και υποβλήθηκε από τον προκάτοχό του, Νίκο Κοτζιά, για κατάργηση των εγγυήσεων και της αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων, προχώρησε σε μια συγκεκριμένη θέση: 

Να αρχίσουν οι εγγυήτριες δυνάμεις Ελλάδα, Τουρκία και Βρετανία τη συζήτηση για τον ρόλο τους στην εφαρμογή της συμφωνίας. Αυτό συνδέεται και με την πρόταση που είχε υποβάλει η Αθήνα για τους μηχανισμούς εφαρμογής.

Προς την κ. Λουτ υποδείχθηκε πως στην πρόσφατη επίσκεψη του Έλληνα Πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα στην Άγκυρα, ζητήθηκε από τον Τούρκο Πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, να ξεκινήσουν διερευνητικές επαφές των δυο χωρών για το θέμα της Ασφάλειας.

Είναι σαφές πως η Τουρκία δεν πρόκειται να συζητήσει οτιδήποτε αφορά το Κυπριακό πριν τον Ιούνιο. Και το ερώτημα που τίθεται είναι γιατί τον Ιούνιο; Ούτε οι ευρωεκλογές, ούτε το Brexit (όπως εξήγησαν στη κ. Λουτ οι Βρετανοί) επηρεάζουν το Κυπριακό και οι τοπικές εκλογές στην Τουρκία τοποθετούνται χρονικά στις 31η Μαρτίου. Συνεπώς οι δικαιολογίες που προβάλλονται από την Άγκυρα δεν ισχύουν. Μάλλον η χρονική μετάθεση των εξελίξεων συνδέεται με την ΟΥΝΦΙΚΥΠ και είναι προφανές πως υπάρχουν συνεννοήσεις με τρίτους για να ασκηθούν πιέσεις και υπάρξουν εκβιασμοί προς τη Λευκωσία.

Η συνάντηση Αναστασιάδη και Ακιντζί

Στη συνάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη και του κατοχικού ηγέτη, Μουσταφά Ακιντζί, της 26ης Φεβρουαρίου, άνοιξε το θέμα της αποκεντρωμένης ομοσπονδίας. Η τουρκική πλευρά φάνηκε έτοιμη να συζητήσει το θέμα, πλην όμως, εκείνο που προκύπτει είναι το εξής: Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης παρουσίασε την ιδέα αυτή για να αντιμετωπίσει την τουρκική αξίωση για βέτο. Αυτό, όμως, δεν φαίνεται να το συζητούν στην τουρκική πλευρά. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με πληροφορίες, ο Ακιντζί φέρεται να έχει πει στον Πρόεδρο πως ακόμη και δυο-τρεις αρμοδιότητες να έχει η κεντρική κυβέρνηση θα πρέπει οι Τουρκοκύπριοι να έχουν τη «θετική ψήφο». Αυτή η στάση ουσιαστικά εξουδετερώνει το σκοπό για τον οποίο η Λευκωσία έθεσε την ιδέα αυτή.

Ο Πρόεδρος παρουσίασε επιγραμματικά την ιδέα του για την αποκεντρωμένη χωρίς να υπεισέρχεται σε λεπτομέρειες, καθώς έχει ζητήσει από τον Ακιντζί να συζητήσουν μαζί τις αρμοδιότητες. Ο Νίκος Αναστασιάδης ανέφερε πως πρέπει να διασφαλίζεται η μία κυριαρχία, διεθνής προσωπικότητα και ιθαγένεια και να έχει η χώρα μια φωνή στην Ε.Ε. και διεθνώς. Ανέφερε πως δέχεται τη «θετική ψήφο» σε θέματα που επηρεάζονται οι Τουρκοκύπριοι, χωρίς να αναφερθεί ειδικά. Ανέφερε στον Ακιντζί πως πρέπει να συμφωνήσουν στο χάρτη της Γενεύης (παραπέμποντας προφανώς στη Μόρφου), σημειώνοντας πως οι δύο περιοχές θα έχουν «διοικητική αυτονομία». Η περιγραφή, πάντως, του μοντέλου, έστω και γενικά, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για μια μορφή συνομοσπονδίας. Δηλαδή, διά της διασφάλισης των ελάχιστων κοινών, να λειτουργήσουν δύο περιοχές με πλήρη αυτονομία. 

Ο Μουσταφά Ακιντζί αν και αποδυναμωμένος φαίνεται να αναζητεί ρόλο. Δεν έρχεται μεν σε σύγκρουση με την Τουρκία, ακολουθεί τις οδηγίες της, εξού και επιμένει να μην αρχίσουν συνομιλίες πριν τον Ιούνιο. Ξένες διπλωματικές πηγές αναφέρουν πως στις κατ’ ιδίαν επαφές του ο κατοχικός ηγέτης σημειώνει πως θα το «παλέψει» για να είναι υποψήφιος στις ψευδοεκλογές του 2020. Χωρίς, όμως, εξελίξεις στο Κυπριακό δεν μπορεί να «σταθεί» δική του υποψηφιότητα. 

ΘΑ ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΤΟΥΝ ΣΤΑ ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΑΓΚΥΡΑΣ

Η δυσκολία των Ηνωμένων Εθνών στη διαμόρφωση των «όρων αναφοράς» αποτελεί ένα δεδομένο, το οποίο καλούνται οι αξιωματούχοι του Διεθνούς Οργανισμού να το διαχειριστούν. Η Τζέιν Χολ Λουτ κάνει πολλά υπερατλαντικά ταξίδια χωρίς επί της ουσίας να έχει αποτέλεσμα. Και τούτο γιατί παραμένουν ουσιαστικές διαφορές. Τι θα γίνει και πώς θα ενεργήσουν στον ΟΗΕ; Θα περιμένουν προφανώς τον Ιούνιο για να κινηθούν πιο αποφασιστικά, θεωρώντας πως η Άγκυρα τότε θα μπορεί το καθεστώς Ερντογάν να συζητήσει το Κυπριακό.

Όταν η Λευκωσία άνοιξε «δεύτερο μέτωπο»

Ένα ζήτημα που έχει να αντιμετωπίσει η Λευκωσία είναι η γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για τον Μαυρίκιο. Το ερώτημα που τίθεται από τους συνήθεις φοβικούς είναι πως δεν θα πρέπει να ανοίξει η Κύπρος «δεύτερο μέτωπο» με τη Βρετανία. Για την ιστορία δημοσιεύουμε τα πρακτικά του Υπουργικού Συμβουλίου του 2017.

Αμέσως μετά τη Συμφωνία του Εγγράφου Στρατηγικού Συνεταιρισμού Μεγάλης Βρετανίας-Τουρκίας, που υπογράφηκε στις 23/10/2007, η Κυπριακή Κυβέρνηση αποφάσισε να λάβει μέτρα σε σχέση με τις Βάσεις. Αυτό δεν είχε συνέχεια καθώς τον Φεβρουάριο άλλαξε η κυβέρνηση (από τον Τάσσο Παπαδόπουλο στον Δημήτρη Χριστόφια).

Σύμφωνα με πρακτικά της συνεδρίασης του Υπουργικού Συμβουλίου, ημερομηνίας 7 Νοεμβρίου 2007 (επί προεδρίας Τάσσου Παπαδόπουλου), λήφθηκαν αποφάσεις αντιμετώπισης της εξέλιξης αυτής. Σύμφωνα με τα πρακτικά, «ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας χαρακτήρισε την υπογραφή του Εγγράφου, ως σοβαρή αρνητική εξέλιξη, αφού αποσκοπεί στη συστηματική προαγωγή χωριστής ανάπτυξης του παράνομου καθεστώτος των κατεχομένων σε κρατική οντότητα και χωριστών σχέσεων με άλλες χώρες».

…Η Κυβέρνηση έκρινε αναγκαία την συνολική επανεξέταση όλου του φάσματος των δεσμεύσεων προς αναθεώρηση των σχέσεων μας με το Ηνωμένο Βασίλειο, ώστε αυτές να τεθούν στη βάση του αμοιβαίου σεβασμού της κυρίαρχης ισότητας και τις ισοτιμίας, της αμοιβαιότητας και της αρχής της αλληλεγγύης μεταξύ των χωρών-μελών της Ε.Ε.

…Αποφασίσθηκε η αποχή, μέχρι νεότερης απόφασης, τόσο του Προέδρου της Δημοκρατίας όσο και μελών του Υπουργικού κι άλλων κρατικών αξιωματούχων από δεξιώσεις κι άλλες κοινωνικές εκδηλώσεις που διοργανώνει η Υπάτη Αρμοστεία. 

…Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε ότι θεωρείται, επίσης, χρήσιμη η σύσταση δύο Επιτροπών, οι οποίες θα ενηργήσουν με σκοπό την αναθεώρηση των σχέσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας με το Ηνωμένο Βασίλειο σε ό,τι αφορά ειδικά τις Βρετανικές Βάσεις και Διευκολύνσεις που διεκδικεί το Ηνωμένο Βασίλειο στην Κύπρο, με βάση τις ισχύουσες σχετικές Συνθήκες και Συμφωνίες μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και του Ηνωμένου Βασιλείου. 

Το Συμβούλιο μετά από ενδελεχή συζήτηση του θέματος, αποφάσισε:

Α) Τη σύσταση Ομάδας Υψηλού Επιπέδου (αποτελούμενη από…), η οποία να προβεί στη γενική αναθεώρηση της στάσης της Κυπριακής Δημοκρατίας έναντι των Βρετανικών Βάσεων και Διευκολύνσεων στην Κύπρο, περιλαμβανομένης της επανεξέτασης του καθεστώτος των Βρετανικών Βάσεων και Διευκολύνσεων, σε συνάρτηση με τη γενικότερη στάση του Ηνωμένου Βασιλείου έναντι της Κύπρου και ειδικότερα των νομικών υποχρεώσεων…

Β) Τη σύσταση Μόνιμης Υπηρεσιακής Επιτροπής για τις Βρετανικές Βάσεις και Διευκολύνσεις στην Κύπρο, (αποτελούμενης από…) «για να προβεί στη συστηματική καταγραφή και μελέτη των καθημερινών σχέσεων των Αρχών της Κυπριακής Δημοκρατίας με τις Αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου και ειδικότερα τις Αρχές των Βρετανικών Βάσεων, οι οποίες αφορούν τη μεταξύ τους συνεργασία για τη λειτουργία των Βρετανικών Βάσεων και Διευκολύνσεων στην Κύπρο, με βάση τις ισχύουσες σχετικές Συνθήκες και Συμφωνίες μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και Ην. Βασιλείου, με σκοπό την υποβολή εισηγήσεων για διατήρηση ή τροποποίηση τους, αναλόγως της εκάστοτε ισχύουσας σχετικής κυβερνητικής πολιτικής».

ΠΗΓΗ:http://www.philenews.com/eidiseis/politiki/article/664598/kinisi-athinas-me-engyitries