Με ελληνικά μαχητικά F-16 Viper, κυπριακά drones πραγματοποιήθηκε η άσκηση «Ίρις 2026» της Εθνικής Φρουράς. Ξεχωριστό στοιχείο αποτέλεσε η για πρώτη φορά τόσο εκτεταμένη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών, τα οποία ανέλαβαν αποστολές επιτήρησης, αναγνώρισης, κατάδειξης στόχων και κρούσης, με τη συμμετοχή συστημάτων που έχουν αναπτυχθεί από κυπριακές εταιρείες.
Η τελική φάση της Τακτικής Άσκησης Μετά Στρατευμάτων (ΤΑΜΣ) «Ίρις 2026», που πραγματοποιήθηκε σήμερα, Πέμπτη (15/10), στο Πεδίο Βολής Καλού Χωριού, περιλάμβανε συνδυασμένες επιχειρήσεις χερσαίων και εναέριων δυνάμεων, πραγματικά πυρά από άρματα μάχης και πυροβολικό, καθώς και εκτεταμένη χρήση σύγχρονων μη επανδρωμένων συστημάτων.
Η φετινή διοργάνωση διαφοροποιήθηκε από προηγούμενες ασκήσεις, κυρίως λόγω της ενσωμάτωσης νέων τεχνολογιών στο επιχειρησιακό σενάριο, αλλά και της συμμετοχής της κυπριακής αμυντικής βιομηχανίας με συστήματα που έχουν αναπτυχθεί στην Κύπρο.
Στην άσκηση συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ελληνικά μαχητικά F-16 Viper, επιθετικά ελικόπτερα H145M, άρματα μάχης T-80, τεθωρακισμένα οχήματα μάχης BMP-3, αντιαρματικά συστήματα, μονάδες Πυροβολικού και τμήματα Ειδικών Επιχειρήσεων.
Την τελική φάση παρακολούθησαν ο Υπουργός Άμυνας, η στρατιωτική ηγεσία του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Φρουράς και ξένοι στρατιωτικοί ακόλουθοι.
Η σημαντικότερη καινοτομία της «Ίρις 2026» ήταν η αξιοποίηση μη επανδρωμένων αεροχημάτων σε διαφορετικές φάσεις του επιχειρησιακού σεναρίου, με έμφαση στη συλλογή πληροφοριών, την αναγνώριση εχθρικών θέσεων και την υποστήριξη των μέσων πυρός.
Στο επίκεντρο βρέθηκαν οι αποστολές ISR (Intelligence, Surveillance and Reconnaissance), δηλαδή η συλλογή πληροφοριών, η επιτήρηση και η αναγνώριση, οι οποίες αποτελούν βασική συνιστώσα των σύγχρονων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Στην άσκηση αξιοποιήθηκαν τα H-10 Poseidon της κυπριακής εταιρείας Swarmly Aero, τα οποία χρησιμοποιούνται από τη Διοίκηση Πυροβολικού, τα Goliath της CYRIC, καθώς και το Matrice του Κέντρου Αριστείας ΚΟΙΟΣ του Πανεπιστημίου Κύπρου.
Τα συγκεκριμένα μη επανδρωμένα συστήματα ανέλαβαν αποστολές εναέριας επιτήρησης, εντοπισμού εικονικών εχθρικών θέσεων και υποστήριξης της διαδικασίας στοχοποίησης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στα H-10 Poseidon, τα οποία αξιοποιήθηκαν από το Πυροβολικό για αποστολές αναγνώρισης και κατάδειξης στόχων, συνδέοντας την εναέρια παρατήρηση με την υποστήριξη πυρός των χερσαίων δυνάμεων.
Η δυνατότητα αυτή αποτελεί σημαντικό στοιχείο της σύγχρονης επιχειρησιακής σχεδίασης, καθώς επιτρέπει στα μέσα αναγνώρισης να συμβάλλουν στη διαδικασία εντοπισμού και αξιολόγησης στόχων.
Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε επίδειξη μη επανδρωμένων αεροσκαφών FPV (First Person View) κρούσης, τα οποία εκτέλεσαν αποστολές προσβολής προκαθορισμένων στόχων.
Πρόκειται για μικρού μεγέθους τηλεχειριζόμενα αεροχήματα, των οποίων ο χειριστής λαμβάνει εικόνα σε πραγματικό χρόνο από κάμερα που βρίσκεται πάνω στο drone, κατευθύνοντας την πορεία του προς τον στόχο.
Στο ίδιο πλαίσιο παρουσιάστηκαν και συστήματα αντιμετώπισης εχθρικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, γνωστά ως Counter-UAS, τα οποία χρησιμοποιούνται για τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση απειλών από drones.
Από τις σημαντικότερες στιγμές της άσκησης ήταν και η πρώτη εκτέλεση βολής αντιαρματικού κατευθυνόμενου πυραύλου Akeron MP της Εθνικής Φρουράς.
Ο συγκεκριμένος συνδυασμός οχήματος και αντιαρματικού συστήματος είχε παρουσιαστεί στη στρατιωτική παρέλαση της 1ης Οκτωβρίου, με τη βολή στην «Ίρις 2026» να αποτελεί την πρώτη δημόσια παρουσίαση της αξιοποίησής του με πραγματικά πυρά στο πλαίσιο άσκησης.
Η τελική φάση της «Ίρις 2026» άρχισε με τη διέλευση δύο ελληνικών μαχητικών αεροσκαφών F-16 Viper, τα οποία πραγματοποίησαν εικονικές προσβολές στόχων στο πλαίσιο του επιχειρησιακού σεναρίου.
Στο αεροπορικό σκέλος χρησιμοποιήθηκαν επίσης επιθετικά ελικόπτερα H145M, τα οποία ανέλαβαν αποστολές υποστήριξης των χερσαίων δυνάμεων.
Το βασικό σενάριο της άσκησης αφορούσε την αντιμετώπιση εχθρικής διείσδυσης σε αμυντική τοποθεσία και την εκτέλεση αντεπιθετικής επιχείρησης για την ανακατάληψη εδάφους.
Σύμφωνα με την υποθετική εξέλιξη των επιχειρήσεων, εχθρικές δυνάμεις καταφέρνουν να διεισδύσουν σε τμήμα της αμυντικής διάταξης, δημιουργώντας προγεφύρωμα.
Την αρχική αντιμετώπιση αναλαμβάνει η Μηχανοκίνητη Ταξιαρχία Πεζικού, με αποστολή την αναχαίτιση της εχθρικής επίθεσης, την πρόκληση απωλειών στις επιτιθέμενες δυνάμεις και τον περιορισμό της δυνατότητας περαιτέρω προώθησής τους.
Ακολούθως, δυνάμεις της ΧΧ Τεθωρακισμένης Ταξιαρχίας αναλαμβάνουν αντεπιθετική ενέργεια, με στόχο την καταστροφή των εχθρικών δυνάμεων και την ανακατάληψη εδαφών, όπως προβλέπεται από τους αντικειμενικούς σκοπούς του σεναρίου.
Στην εκτέλεση των επιχειρησιακών ενεργειών συμμετείχαν τεθωρακισμένοι και μηχανοκίνητοι σχηματισμοί, με υποστήριξη από μονάδες Πυροβολικού, τη Διοίκηση Αεροπορίας και τμήματα Ειδικών Επιχειρήσεων.
Κατά την εξέλιξη της άσκησης πραγματοποιήθηκαν βολές πραγματικών πυρών από άρματα μάχης T-80, τεθωρακισμένα οχήματα μάχης BMP-3, αντιαρματικά συστήματα και μέσα Πυροβολικού.
Οι χερσαίες δυνάμεις εκτέλεσαν τις προβλεπόμενες επιχειρησιακές ενέργειες, με συνδυασμό πυρών και κινήσεων, στο πλαίσιο των σεναρίων αναχαίτισης και αντεπίθεσης.
Στο επιχειρησιακό σενάριο συμμετείχαν επίσης τμήματα Ειδικών Επιχειρήσεων της Διοίκησης Καταδρομών.
Οι καταδρομείς πραγματοποίησαν αποστολές διείσδυσης και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών, ενώ στο πλαίσιο της άσκησης εκτελέστηκε και άλμα ελεύθερης πτώσης από ελικόπτερο AW139.
Στο ναυτικό σκέλος, η Διοίκηση Ναυτικού παρουσίασε σενάρια αντιμετώπισης ασύμμετρων απειλών στη θάλασσα, με τη συμμετοχή περιπολικών σκαφών.
Παράλληλα, επάκτια συστοιχία αντιπλοϊκών πυραύλων Exocet MM40 Block 3C πραγματοποίησε εικονική βολή, στο πλαίσιο υποθετικής επιχείρησης θαλάσσιας απαγόρευσης.
Στην «Ίρις 2026» παρουσιάστηκε επίσης ο επιχειρησιακός ρόλος του ισραηλινού αντιαεροπορικού συστήματος BARAK MX, το οποίο έχει ενταχθεί στον σχεδιασμό της αντιαεροπορικής άμυνας της Εθνικής Φρουράς.
Στο πλαίσιο του σεναρίου, παρουσιάστηκε η συμβολή του στην προστασία της περιοχής επιχειρήσεων από εχθρικές εναέριες απειλές.
Πέραν του επιχειρησιακού σκέλους, ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε και η επανεμφάνιση ονομάτων ηρώων και τοπωνυμίων στα άρματα μάχης της Εθνικής Φρουράς.
Η πρακτική αυτή, με ιδιαίτερο συμβολισμό για την ιστορία και τις παραδόσεις του στρατεύματος, συνδέει τα τεθωρακισμένα μέσα με πρόσωπα και περιοχές που έχουν σημαδέψει τη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου.
Η επαναφορά των συγκεκριμένων ονομασιών αποτέλεσε ένα από τα χαρακτηριστικά στοιχεία της παρουσίας των τεθωρακισμένων σχηματισμών στην άσκηση, πέρα από την επίδειξη των επιχειρησιακών δυνατοτήτων τους.
