10/5/2026
γράφει ο Χαράλαμπος Χαραλαμπίδης
Το μεγαλύτερο έγκλημα εθνοκάθαρσης ενός Έθνους από τους Τούρκους.

Μέρος Β΄
Η γενοκτονία, το μεγαλύτερο έγκλημα εθνικής κάθαρσης που διέπραξε η Τουρκία σε βάρος του αρμενικού Έθνους, αποτελεί το μελανότερο στίγμα του περασμένου αιώνα. Εκατοντάδες βιβλία έχουν γραφτεί από Αρμενίους και ξένους για το αποτρόπαιο αυτό έγκλημα. Επίσημα έγγραφα της ενοχής για το έγκλημα της τουρκικής κυβέρνησης, που αποτελούν αδιάψευστες μαρτυρίες της εθνικής τραγωδίας των Αρμενίων, έχουν δει το φως της δημοσιότητας. Από τις πιο συγκλονιστικές μαρτυρίες αποτελούν τ’ Απομνημονεύματα του Ναΐμ Μπέη, που υπήρξε Γενικός Γραμματέας της Επιτροπής Απελάσεων του Χαλεπιού. Η περιοχή αυτή ήταν ο κύριος οργανωτής των σκοτεινών απελάσεων, που ήταν μια πραγματική κόλαση για του Αρμενίους, ανεξάρτητα από φύλο ή ηλικία. Όταν η Επιτροπή αυτή είχε αντιληφθεί ότι ένας μεγάλος αριθμός Αρμενίων εξορίστων ήταν εγκατεστημένοι στο Μισκίν και κατά μήκος του Ευφράτη, έστειλε τον Ναΐμ Μπέη για να επιταχύνει την απέλασή τους, χωρίς όμως επιτυχία, γιατί ο Μπέης κάθε άλλο παρά ήταν το κατάλληλο πρόσωπο για μια τέτοια αποστολή. Στα χέρια του μεταφραστή των Απομνημονευμάτων είχε πέσει μια αναφορά που έδειχνε ότι ο Μπέης ήταν άνθρωπος με φιλάνθρωπα αισθήματα. Τα Απομνημονεύματα του Τούρκου αυτού αξιωματούχου αποτελούν αστείρευτη πηγή των εγκλημάτων που είχαν διαπράξει οι ομοεθνείς του με εντολές ανώτερων κυβερνητικών παραγόντων και ιδιαίτερα του Ταλαάτ Πασά, που ήταν Υπουργός Εσωτερικών.
Παραθέτουμε αυτούσια τα τηλεγραφήματα – διαταγές των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Εσωτερικών, Ενβέρ και Ταλαάτ αντίστοιχα, όπως τα διέσωσε ο Ναΐμ Μπέης στ’ Απομνημονεύματά του:
«Κρυπτογράφημα από το γραφείο Πολέμου προς όλους τους Διοικητές Στρατιωτικών Μονάδων, 27 Φεβρουαρίου 1918. Ενόψει των συνθηκών, η Κυβέρνηση της Αυτοκρατορίας έχει εκδώσει διαταγή, βάσει της οποίας πρέπει να εξαλειφθεί ολόκληρο το αρμενικό Έθνος. Συνεπώς, πρέπει να γίνουν οι κατωτέρω ενέργειες:
1) Όλοι οι Αρμένιοι τουρκικής υπηκοότητας των πέντε ετών πρέπει ν’ απομακρυνθούν από τις πόλεις και να σφαγούν.
2) Όλοι οι Αρμένιοι οι υπηρετούντες στα Αυτοκρατορικά Στρατεύματα πρέπει να διαχωρισθούν από τις μονάδες τους χωρίς πολύ θόρυβο και να οδηγηθούν σε απομακρυσμένα μέρη, όπου θα τουφεκισθούν.
3) Αρμένιοι αξιωματικοί του στρατού θα φυλακισθούν μέχρι νεωτέρας διαταγής.
»Σαράντα οκτώ ώρες μετά την κοινοποίηση των ανωτέρω τριών διαταγών στους αξιωματικούς κάθε στρατιωτικής μονάδας θα εκδοθεί ειδική διαταγή για την εκτέλεσή τους. Δεν πρέπει να απασχολείσθε με καμιά άλλη ενέργεια, εκτός των απαραίτητων για την εκτέλεση των ανωτέρω διαταγών.
ΕΝΒΕΡ
Υπουργός Εθνικής Άμυνας».
«Προς κυβέρνηση Χαλεπιού
»16 Σεπτεμβρίου 1915 – Σας κοινοποιήθηκε κατ’ αρχήν ότι η Κυβέρνηση, κατά διαταγή του Τζεμιέτ (Επιτροπή του Ιτιχάντ) έχει αποφασίσει να εξαλείψει τελείως τους Αρμενίους που βρίσκονται στην Τουρκία. Αυτοί που αρνούνται να εκτελέσουν τον σκοπό της κυβέρνησης, είναι αδύνατο να εξακολουθούν να συμπεριλαμβάνονται στους επίσημους λειτουργούς της Αυτοκρατορίας. Πρέπει να δοθεί ένα τέλος στην ύπαρξή τους, όσο εγκληματικά και αν είναι τα μέσα που θα χρησιμοποιηθούν, χωρίς να ληφθεί υπόψη η ηλικία ή το φύλο.
ΤΑΛΑΑΤ
Υπουργός Εσωτερικών».
Στις 19 Ιανουαρίου 1919, ένας Γερμανός μάρτυρας των αρμενικών σφαγών, ο Άρμιν Τ. Βέγκνερ, έγραφε στον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Γουίλσον, στην οποία ανέφερε και τα εξής:
«Κύριε Πρόεδρε, στην έκκλησή σας της 8ης Ιανουαρίου 1918 προς το Κογκρέσο, ζητήσατε την απελευθέρωση όλων των μη τουρκικών λαών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Ένας από τους λαούς αυτούς είναι και ο αρμενικός. Σας απευθύνω την παρούσα επιστολή, εν ονόματι του μαρτυρικού αυτού λαού.
Ως αυτόπτης μάρτυρας της φοβερής καταστροφής του αρμενικού Έθνους, από της απαρχής της στις εύφορες πεδιάδες της Ανατολίας, μέχρι της τελικής εξόντωσης των θλιβερών επιζησάντων του Έθνους στις όχθες του Ευφράτη, θεωρώ χρέος μου να σας εκθέσω τις απαίσιες εκείνες σκηνές που είδα με τα μάτια μου κατά τη διάρκεια δύο περίπου ετών, και οι οποίες δεν πρόκειται ποτέ να απαλειφθούν από τη σκέψη μου…».

Στην επιστολή του Γερμανός μάρτυρας διεκτραγωδεί το μαρτύριο του ευγενούς αρμενικού Έθνους από τα ανθρωπόμορφα τέρατα των Νεοτούρκων. Αναφερόμενος στους βίαιους ξεριζωμούς των Αρμενίων και στην ασύλληπτη τραγωδία της μαρτυρικής τους πορείας σε όλα τα μήκη και πλάτη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, από τις ορεινές περιοχές μέχρι τις ακτές της θάλασσας του Μαρμαρά και την εύφορη γη του νότου, ο Γερμανός αυτόπτης μάρτυρας διεκτραγωδεί:
«Κτυπούσαν τους άντρες με τα ρόπαλα, τους έδεναν μεταξύ τους με σχοινιά και αλυσίδες και τους έριχναν στα ποτάμια ή τους γκρέμιζαν σε χαράδρες με σπασμένα μέλη. Τα γυναικόπαιδα τα πουλούσαν στις αγορές των σκλάβων. Έσερναν τους γέρους και τα αγόρια με φοβερές απειλές στα καταναγκαστικά έργα. Ούτε αυτά, όμως, ήταν αρκετά. Κάνοντας το έγκλημά τους ακόμη πιο ανεξίτηλο, έσερναν τους ανθρώπους αυτούς, αφού τους είχαν πάρει τους αρχηγούς και τους εμψυχωτές τους, έξω από τις πόλεις όπου ζούσαν, σε οποιαδήποτε ώρα της μέρας ή της νύχτας, μισόγυμνους. Λεηλατούσαν μπροστά στα μάτια τους τα σπίτια τους, έκαιγαν τα χωριά τους, κατέστρεφαν τις εκκλησίες τους ή τις έκαμναν τζαμιά, άρπαζαν τα κοπάδια τους, τ’ αμάξια τους και το ψωμί από τα χέρια των θυμάτων τους και τα ρούχα από πάνω τους. Οι αξιωματούχοι -στρατιωτικοί, πολίτες, ακόμη και βοσκοί- παράβγαιναν ο ένας τον άλλο στο έργο τους αυτό της σφαγής και της καταστροφής, τραβώντας έξω από τα σχολεία τα ορφανά κορίτσια, για να τα χρησιμοποιήσουν στον κορεσμό των κτηνωδών επιθυμιών τους. Έδερναν με ρόπαλα γυναίκες που πέθαιναν ή που περίμεναν παιδί, οι οποίες ούτε να συρθούν δεν ήταν ικανές. Τις χτυπούσαν μέχρι που έπεφταν οι ταλαίπωρες στον δρόμο και πέθαιναν εκεί, μετατρέποντας το χώμα σε ματωμένη λάσπη…».
Η τραγωδία των Αρμενίων δε επρόκειτο να τελειώσει το 1919. Δυστυχώς, η ατιμωρησία των Τούρκων τούς ώθησε στην επανάληψη των εγκλημάτων τους σε βάρος του αρμενικού Έθνους. Στις 19 Σεπτεμβρίου 2023, το τουρκογενές Αζερμπαϊτζάν, με τη συνδρομή της Τουρκίας, εξαπέλυσε μεγάλης κλίμακας επίθεση εναντίον του Ναγκόρνο Καραμπάχ, που είχε ως αποτέλεσμα τη νίκη της χώρας αυτής δορυφόρου της Τουρκίας και τον ξεριζωμό των Αρμενίων από τις πατρογονικές τους εστίες. Περισσότεροι από 400.000 Αρμένιοι του αυτόνομου αυτού κρατιδίου ξεριζώθηκαν και κατέφυγαν στη μητέρα πατρίδα Αρμενία.
ΠΗΓΗ:https://simerini.sigmalive.com/article/2026/5/10/e-genoktonia-ton-armeniond8d2da4f-6bd6-4600-8941-16e2526a5376/

