Γιατί ο Ερντογάν κλιμακώνει με Γαλάζια Πατρίδα και «γκρίζες ζώνες»

14/5/2026

Βήμα βήμα στήνει η Άγκυρα νέο σκηνικό έντασης στο Αιγαίο, καλυπτόμενη πίσω από δήθεν νομοθετικές πρωτοβουλίες για την κατοχύρωση των «δικαιωμάτων» της στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Όπως έγινε χθες γνωστό, το νομοσχέδιο το οποίο θα έρθει να κατοχυρώσει και να δώσει νομικό περίβλημα στις τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο θα παρουσιαστεί μετά το τέλος του μπαϊραμιού, που είναι στις 31 Μαΐου, και σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο TRT θα συμπεριλάβει και τις «γκρίζες ζώνες».

Σύμφωνα με τις συνεχιζόμενες διαρροές στα τουρκικά ΜΜΕ, το νομοσχέδιο, που πρακτικά θα νομοθετήσει τη «Γαλάζια Πατρίδα», θα αποτυπώσει τα δικαιώματα και τις αρμοδιότητες της Τουρκίας σε θαλάσσιες ζώνες, καταγράφοντας όχι μόνο την περιοχή των χωρικών υδάτων των 6 ν.μ. (που διατηρεί στο Αιγαίο) και των 12 ν.μ. στη Μεσόγειο, αλλά και περιοχές πέραν αυτών.

Παράγοντες του επίσημου κρατικού ιδρύματος DEUHKAM, που συνέταξε τον χάρτη τον οποίο είχε καταθέσει στην UNESCO η Άγκυρα ως το πλαίσιο για τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, προσπάθησαν να ρίξουν τους τόνους, υποστηρίζοντας ότι το νομοσχέδιο, το οποίο στηρίζεται στις δικές τους εργασίες, δεν θα δημιουργήσει προβλήματα στην περιοχή. Όμως είναι προφανές ότι η αποτύπωση σε νόμο όσων περιέγραφε στον χάρτη που κατέθεσε στην UNESCO η τουρκική πλευρά θα αποτελέσει μια ακόμη σημαντική πρόκληση, καθώς στηρίζεται σε μια σειρά μονομερών και αυθαίρετων ερμηνειών του «διεθνούς δικαίου», παραβιάζοντας σε πολλά σημεία ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και ελληνικές αρμοδιότητες και δικαιοδοσίες.

Μείζον θέμα θα προκληθεί όμως, εφόσον επιβεβαιωθούν οι πληροφορίες του TRT, με ενδεχόμενη νομοθέτηση των «γκρίζων ζωνών», καθώς γεννάται το ερώτημα πώς μπορεί να συμπεριληφθεί σε νομοσχέδιο αυτή η αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας, αν όχι με τη μετατροπή των νησιών, των οποίων αμφισβητείται η ελληνική κυριαρχία, σε «τουρκικά νησιά». Κάτι τέτοιο φυσικά θα πρόκειται περί κορυφαίας πρόκλησης, η οποία μπορεί να εγκλωβίσει τις δύο χώρες σε μια επικίνδυνη αντιπαράθεση επί του πεδίου.

Επίσης, η νομοθέτηση θαλάσσιων ζωνών τουρκικής αρμοδιότητας ή άσκησης κυριαρχικών δικαιωμάτων πέραν των χωρικών υδάτων της θα οδηγήσει σε επικάλυψη των θαλάσσιων ζωνών της Ελλάδας, τόσο της μη οριοθετημένης υφαλοκρηπίδας της όσο και των εν δυνάμει χωρικών υδάτων των 12 ν.μ., θέματα που και πάλι δεν μπορεί να γίνουν αποδεκτά. Καθώς πρακτικά η Τουρκία θα θελήσει με τον τρόπο αυτό να ακυρώσει στην πράξη το δικαίωμα της Ελλάδας για επέκταση των χωρικών υδάτων έως τα 12 ν.μ.

Εξάλλου, θα υπάρχει και η επικάλυψη περιοχών όπου η Ελλάδα ήδη προωθεί συγκεκριμένες δράσεις βάσει του ΘΧΣ και των Θαλάσσιων Πάρκων.

Η Τουρκία, με βάση τη δική της αυθαίρετη θεώρηση, θεωρεί ότι η υφαλοκρηπίδα της φθάνει μέχρι το μέσο του Αιγαίου, με μέση γραμμή μεταξύ των ηπειρωτικών ακτών της Ελλάδας και της Τουρκίας, αγνοώντας τα ελληνικά νησιά. Επίσης, η Τουρκία θεωρεί ότι τα νησιά δεν δικαιούνται άλλες ζώνες πέραν των χωρικών υδάτων τους, που στην περίπτωση των ελληνικών νησιών θεωρεί δεδομένο ότι θα παραμείνουν στα 6 ν.μ.

Όλο αυτό το ιδεολόγημα που βρήκε έκφραση με τη «Γαλάζια Πατρίδα» είναι προφανές ότι δημιουργεί συγκρουσιακό περιβάλλον, πολύ περισσότερο εάν όλες οι διεκδικήσεις αποκτήσουν νομικό περίβλημα στην εσωτερική έννομη τάξη της Τουρκίας, κάτι που θα έχει και δύο ακόμη συνέπειες: θα δυσχεράνει κάθε συζήτηση στο πλαίσιο του πολιτικού διαλόγου, καθώς η τουρκική πλευρά θα επικαλείται τη νομοθεσία της χώρας ώστε να επιμείνει ανυποχώρητα σε ακραίες, ανελαστικές θέσεις, και επίσης θα δίνεται η δυνατότητα στις τουρκικές αρχές, επικαλούμενες την εσωτερική νομοθεσία, να παρεμβαίνουν ακόμη και με αστυνομικά μέτρα εναντίον όσων ασκούν δραστηριότητες σε περιοχές των διεθνών υδάτων του Αιγαίου εντός της ελληνικής μη οριοθετημένης υφαλοκρηπίδας ανατολικά της υποτιθέμενης μέσης γραμμής.

Εμπλοκή επίσης θα υπάρξει και με τις περιοχές ευθύνης για άσκηση αρμοδιοτήτων (FIR, SAR, έκδοσης NAVTEX), που πολύ συχνά και τώρα δημιουργούν σοβαρές αντιπαραθέσεις μεταξύ των δύο χωρών.

Η Τουρκία χθες, πιστή στην τακτική των τελευταίων μηνών, φρόντισε να καταγράψει τη θέση της και να κάνει επίδειξη σημαίας, στέλνοντας το περιπολικό σκάφος για να παρενοχλήσει το πλοίο Ocean Link, που πραγματοποιούσε εργασίες για την πόντιση καλωδίου του ΟΤΕ μεταξύ Αστυπάλαιας και Κω, μόλις έξω από τα χωρικά ύδατα της Αστυπάλαιας.

Το τουρκικό σκάφος ζήτησε από το πλοίο να διακόψει τις εργασίες, υποστηρίζοντας ότι γίνονταν σε περιοχή τουρκικής δικαιοδοσίας χωρίς τις απαραίτητες άδειες των τουρκικών αρχών.

Αυτή τη φορά όμως η Αθήνα είχε φροντίσει ώστε, σε κοντινή απόσταση, να πλέει η ελληνική φρεγάτα «Αδρίας» η οποία απάντησε στο τουρκικό σκάφος ότι βρίσκεται εκτός τουρκικής δικαιοδοσίας  και έτσι οι εργασίες του Ocean Link συνεχίσθηκαν κανονικά.

ΠΗΓΗ:https://www.liberal.gr/amyna-diplomatia/giati-o-erntogan-klimakonei-me-galazia-patrida-kai-gkrizes-zones