22/6/2026
Sigmalive
Στο παρασκήνιο των διεργασιών για το Κυπριακό φαίνεται να βρίσκεται η προετοιμασία μιας νέας διευρυμένης συνάντησης υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών μέσα στο καλοκαίρι, με στόχο να διερευνηθούν οι δυνατότητες επανέναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες που δημοσιεύονται στον κυπριακό Τύπο και συγκεκριμένα στην εφημερίδα Πολίτης, η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, φέρεται να εξετάζει ένα νέο, πιο ευέλικτο πλαίσιο προσέγγισης, το οποίο επιχειρεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ της ελληνοκυπριακής θέσης για διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία και της τουρκοκυπριακής απαίτησης για κυριαρχική ισότητα.
Μια πιο «χαλαρή» δομή
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι η συζήτηση δεν επικεντρώνεται πλέον στα παραδοσιακά μοντέλα ομοσπονδιακής διακυβέρνησης με εκτεταμένες κοινές αρμοδιότητες, αλλά σε μια πιο αποκεντρωμένη μορφή διακυβέρνησης εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το υπό συζήτηση μοντέλο προβλέπει δύο συνιστώντα κρατίδια με ευρείες εξουσίες, ενώ η κεντρική κυβέρνηση θα διατηρεί περιορισμένες αρμοδιότητες σε ζητήματα όπως η εξωτερική πολιτική, η οικονομία, η ευρωπαϊκή εκπροσώπηση και η ασφάλεια.
Στόχος, σύμφωνα με τις διαρροές, φαίνεται να είναι η δημιουργία ενός συστήματος που θα μειώνει τους φόβους περί θεσμικών αδιεξόδων και θα ενισχύει τη λειτουργικότητα ενός μελλοντικού κοινού κράτους.
Εδαφικό και πολιτική ισότητα
Στον πυρήνα των συζητήσεων παραμένουν τα δύο πλέον ευαίσθητα ζητήματα του Κυπριακού: το εδαφικό και η πολιτική ισότητα.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι επανέρχονται στο τραπέζι σενάρια επιστροφής περιοχών όπως το Βαρώσι και η Μόρφου, σε συνδυασμό με ενισχυμένες πρόνοιες πολιτικής συμμετοχής των Τουρκοκυπρίων στη διακυβέρνηση του νέου κράτους.
Η εξίσωση αυτή θεωρείται από πολλούς ως το πιο δύσκολο σημείο οποιασδήποτε μελλοντικής συμφωνίας, καθώς καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη λειτουργικότητα και την αποτελεσματική συμμετοχή των δύο κοινοτήτων.
Προεδρικό συμβούλιο και περιορισμένα υπουργεία
Μεταξύ των ιδεών που φέρονται να εξετάζονται είναι η δημιουργία προεδρικού συμβουλίου με εκ περιτροπής συμμετοχή των δύο κοινοτήτων στην κορυφή της εκτελεστικής εξουσίας.
Παράλληλα, γίνεται λόγος για περιορισμένο αριθμό ομοσπονδιακών υπουργείων, τα οποία θα διαχειρίζονται αποκλειστικά θέματα κοινού ενδιαφέροντος, ενώ οι περισσότερες εξουσίες θα ασκούνται από τα δύο συνιστώντα κρατίδια.
Στόχος αυτής της προσέγγισης φαίνεται να είναι να αποφευχθούν οι δυσλειτουργίες που είχαν εντοπιστεί σε προηγούμενα μοντέλα διακυβέρνησης.
Το ζήτημα της ασφάλειας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι πληροφορίες που αφορούν το κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων.
Ενώ η ελληνοκυπριακή πλευρά διαχρονικά ζητεί την κατάργηση του συστήματος εγγυήσεων του 1960 και την αποχώρηση των ξένων στρατευμάτων, η τουρκοκυπριακή πλευρά και η Άγκυρα επιμένουν στη διατήρηση μηχανισμών ασφαλείας.
Ως πιθανή συμβιβαστική λύση φέρεται να εξετάζεται η ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ, με την παρουσία πολυεθνικής νατοϊκής δύναμης που θα περιλαμβάνει στρατιωτικό προσωπικό από διάφορες χώρες της Συμμαχίας. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η Άγκυρα δεν απορρίπτει εκ των προτέρων ένα τέτοιο ενδεχόμενο, υπό την προϋπόθεση ότι θα ενταχθεί σε ένα συνολικό πακέτο λύσης του Κυπριακού.
Μεταβατική περίοδος και μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης
Οι ίδιες πληροφορίες κάνουν λόγο για μεταβατική περίοδο δύο έως τριών ετών, κατά την οποία θα μπορούσαν να εφαρμοστούν σταδιακά βασικές πρόνοιες της συμφωνίας.
Μεταξύ αυτών αναφέρονται επιστροφές εδαφών, νέα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, αλλά και βήματα που θα διευκολύνουν τις οικονομικές και εμπορικές σχέσεις των δύο κοινοτήτων.
Παράλληλα, επανανέρχονται σενάρια για κατασκευή αγωγού Φ.Α προς Τουρκία στο πλαίσιο μιας ενεργειακής συνεργασίας που πλασάρεται ως πιθανός παράγοντας που θα μπορούσε να ενισχύσει τα κίνητρα για επίτευξη συμφωνίας.
Το μεγάλο «ερώτημα»
Παρά τη νέα κινητικότητα, το βασικό ερώτημα παραμένει κατά πόσο οι δύο πλευρές είναι πολιτικά έτοιμες να εισέλθουν σε μια ουσιαστική διαπραγμάτευση.
Διπλωματικές πηγές που επικαλείται ο Πολίτης, εκτιμούν ότι η προσπάθεια της Ολγκίν αποσκοπεί στη διαμόρφωση ενός πλαισίου το οποίο θα επιτρέπει και στις δύο κοινότητες να αναγνωρίζουν στοιχεία των βασικών τους επιδιώξεων, χωρίς να εγκαταλείπουν τις θεμελιώδεις θέσεις τους.
ΠΗΓΗ:https://www.sigmalive.com/news/kypriako/1318778/diarroes-ghia-to-plaisio-dialoghoy-olghkin-to-skhedio-khalaris-omospondias
