Με την οικογένεια των «Τυφώνων» αυξάνει την επιθετικότητα η Τουρκία σε βάρος της Κύπρου, της Ελλάδας, του Ισραήλ και άλλων κρατών, που βρίσκονται στην περιφέρεια των συνόρων της. Πρόκειται για 4 μοντέλα βαλλιστικών πυραύλων TAYFUN Block 1,2,3 και 4, γεγονός που δικαιολογεί την όποια αναβάθμιση των ελλαδικών ενόπλων δυνάμεων και της Εθνικής Φρουράς στο πλαίσιο της αποτροπής είτε αυτή ονομάζεται «Ασπίδα του Αχιλλέα» είτε άλλα οπλικά συστήματα.

Σε επιχειρησιακή ετοιμότητα

Η πρώτη δοκιμή των πυραύλων TAYFUN Block-1 είχε γίνει στις 18 Οκτωβρίου του 2022. Έκτοτε έχει μπει μπόλικο νερό στ’ αυλάκι με διάφορες δοκιμές επί διαφόρων μοντέλων των εν λόγω πυραύλων. Τον Μάιο του 2026 ανακοινώθηκε επισήμως ότι οι πρώτοι πύραυλοι TAYFUN Block-2 έχουν παραδοθεί σε χερσαίες δυνάμεις του τουρκικού στρατού και, ως εκ τούτου, είναι έτοιμοι για δράση. Ο TAYFUN Block-2 διαθέτει:

1. Για την εμβέλεια του Block-2 υπάρχει σύγχυση επειδή η Roketsan δημοσιεύει «βεληνεκές πέραν των 280 χλμ.», όμως οι πραγματικές δοκιμές δείχνουν πολύ μεγαλύτερη απόσταση. Συναφώς, έχει επιβεβαιωθεί βολή περίπου 561 χλμ. Επί τούτου έχει αναφερθεί και ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν. Σε δοκιμή του 2025 η δεσμευμένη θαλάσσια ζώνη εκτεινόταν περίπου μέχρι 750 χλμ. Άρα για τον Block-2 το ασφαλές επιβεβαιωμένο βεληνεκές μπορεί να είναι περίπου 561 χλμ., πιθανώς έως περίπου 750 km. Η εταιρεία κρατά μυστικό το βεληνεκές, λέγοντας ότι είναι πέραν των 280.
2. Δύο πυραύλους κάθε κινητός εκτοξευτής και πρόκειται για αυτοκινούμενο οπλικό σύστημα και: Α) Θέλει μικρό χρόνο προετοιμασίας για βολή. Β) Έχει δυνατότητα ταχείας αλλαγής θέσης και επιχειρησιακή λειτουργία ημέρα και νύχτα, κάτω απ’ όλες τις καιρικές συνθήκες. Γ) Διαθέτει ανθεκτικότητα σε ηλεκτρονικές παρεμβολές και παρεμβολή δορυφορικής πλοήγησης.
3. Σύστημα καθοδήγησης που οδηγεί τον πύραυλο σε προκαθορισμένες γεωγραφικές συντεταγμένες, με ακρίβεια προσβολής περίπου 10 μέτρων από το επιλεγμένο σημείο στόχου. Η ίδια η κατασκευάστρια εταιρεία, Roketsan, αναφέρει ως χαρακτηριστικούς στόχους:

• Συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας,
  • κέντρα διοίκησης και ελέγχου,
  • υπόστεγα στρατιωτικών αεροσκαφών,
  • ελαφρά θωρακισμένα και μη θωρακισμένα συστήματα,
  • κρίσιμες στρατιωτικές εγκαταστάσεις,
  • στρατηγικούς στόχους.

Η απειλή στη θάλασσα

Οι TAYFUN Block-1 έχουν παραδοθεί στις τουρκικές ένοπλες δυνάμεις, οι δοκιμές συνεχίζονται επί του νέου μοντέλου, δηλαδή του TAYFUN Block-3, ο οποίος είναι βαλλιστικός πύραυλος εδάφους–εδάφους της ROKETSAN. Βρίσκεται ακόμη σε στάδιο δοκιμών και ανάπτυξης. Η σημαντικότερη επιβεβαιωμένη δοκιμή του πραγματοποιήθηκε στις 4 Ιουλίου 2026, με εκτόξευση από την περιοχή του αεροδρομίου Rize–Artvin στη Μαύρη Θάλασσα κατά μήκος των ακτών. Ο πύραυλος προσέβαλε επιτυχώς κινούμενο θαλάσσιο στόχο σε μεγάλη απόσταση, γεγονός που δείχνει ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί και ως βαλλιστικός πύραυλος κατά πλοίων. Εκτοξεύεται από κινητό εκτοξευτή, ενώ σε σχετικό υλικό εμφανίζεται όχημα με δύο κάνιστρα πυραύλων. Η ακριβής εμβέλεια, το σύστημα τερματικής καθοδήγησης και τα στοιχεία της πολεμικής κεφαλής του Block-3 δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί επισήμως.

Στρατηγικό όπλο

Ο TAYFUN Block-4 συνιστά το μεγαλύτερο αντιβαλλιστικό σύστημα της οικογένειας με μήκος περίπου 10 μέτρα, διάμετρο 938 χιλιοστά και βάρος εκτόξευσης περίπου 7.200 κιλά. Πρόκειται για κινητό βαλλιστικό πύραυλο μεγάλης εμβέλειας, με εκτόξευση από όχημα 8×8, πολεμική κεφαλή υψηλής εκρηκτικότητας θραυσμάτων και καθοδήγηση προς προκαθορισμένες συντεταγμένες. Η ακριβής μέγιστη εμβέλεια, η ταχύτητα και η ακρίβεια προσβολής δεν έχουν ανακοινωθεί επισήμως. Γίνεται λόγος, χωρίς να επιβεβαιωθεί, για 1.000 ώς 1.500 χιλιόμετρα.

Το βασικό σημείο είναι ότι πρέπει να ξεχωρίζουμε τις εκδόσεις που έχουν επιβεβαιωθεί επισήμως, από εκείνες για τις οποίες υπάρχουν κυρίως δημοσιογραφικές αναφορές. Η σημερινή δημόσια εικόνα είναι η εξής:

Άρα, ουσιαστικά μιλάμε σήμερα για τέσσερεις διαδοχικές διαμορφώσεις/Blocks της οικογένειας, με την επιφύλαξη ότι η ονομασία Block-1 δεν είχε χρησιμοποιηθεί δημοσίως όταν έγιναν οι πρώτες δοκιμές.

Το «πεδίο βολής της Μαύρης Θάλασσας» και ο Ωκεανός της Σομαλίας

Ο υφιστάμενος διάδρομος δοκιμών ξεκινά συνήθως από το Rize–Artvin και κατευθύνεται δυτικά πάνω από τη θάλασσα, προς την περιοχή της Σινώπης. Η διαθέσιμη απόσταση μεταξύ ανατολής – δύσης στη Μαύρη Θάλασσα είναι μικρότερη από 1.200 χλμ., περί τα 1.000 χλμ. Έτσι, δημιουργείται πρόβλημα για πυραύλους μεγαλύτερης εμβέλειας. Συνεπώς, ακόμη και για τον Tayfoun Block-4 οι δοκιμές δεν ξεπερνούν τα 800 με 1.000 χλμ. Για βολές πυραύλων με μεγαλύτερο βεληνεκές υπάρχουν τρεις επιλογές: 1. Να γίνει βολή με περιορισμένη τροχιά και όχι στο πλήρες βεληνεκές. 2. Να χρησιμοποιηθεί διαφορετικός γεωγραφικός διάδρομος. 3. Να πραγματοποιηθεί δοκιμή από εγκατάσταση εκτός Τουρκίας προς ανοικτό ωκεανό, όπως είναι η Σομαλία, στον Ινδικό Ωκεανό.

Νησιά, θάλασσα, Belharra, ηπειρωτική χώρα

Ο TAYFUN Block-2, με επιβεβαιωμένη δοκιμασμένη απόσταση περίπου 561 χλμ., μπορεί από τη δυτική Τουρκία να καλύψει όλα τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου και μεγάλο μέρος της ηπειρωτικής Ελλάδας. Από την περιοχή της Σμύρνης, για παράδειγμα, η Αθήνα απέχει περίπου 300 χλμ. και η Θεσσαλονίκη περίπου 440 χλμ. Άρα, αεροπορικές Βάσεις, κέντρα διοίκησης, ραντάρ και σταθερές στρατιωτικές εγκαταστάσεις μπορούν να βρεθούν εντός βεληνεκούς. Ο Block-2 έχει ήδη ενταχθεί στις Τουρκικές Χερσαίες Δυνάμεις και οι κινητοί εκτοξευτές του μεταφέρουν δύο πυραύλους, άρα μπορούν να διασπείρονται και να αλλάζουν θέση.

Στη θάλασσα, η μεγαλύτερη απειλή έρχεται από τον Block-3. Τον Ιούλιο του 2026 κατέστρεψε κινούμενο στόχο επιφανείας σε μεγάλη απόσταση. Αυτό σημαίνει ότι οι ελληνικές μονάδες θαλάσσιες επιφανείας, περιλαμβανομένων των Belharra, πρέπει πλέον να υπολογίζουν και απειλή βαλλιστικού πυραύλου εναντίον τους.

Μπορούν οι Belharra να υπερασπιστούν τον εαυτό τους; Η «Κίμων» φέρει 32 Aster 30, RAM και το ισχυρό ραντάρ Sea Fire. Η οικογένεια Aster διαθέτει δυνατότητες κατά τακτικών βαλλιστικών πυραύλων, αλλά η αποτελεσματικότητα απέναντι σε έναν συγκεκριμένο TAYFUN εξαρτάται από την έκδοση πυραύλου, τροχιά, ταχύτητα, έγκαιρη προειδοποίηση και κορεσμό. Δεν υπάρχει, επομένως, «σίγουρος» βαθμός αναχαίτισης. Βεβαίως, η σημερινή ελληνική άμυνα και η αποτροπή της δεν στηρίζονται μόνο στα συστήματα των FDI Belharra, όπως ο αντιαεροπορικός/αντιβαλλιστικός πύραυλος Aster, αλλά και της δράσης των πολεμικών Rafale, F-16 Viper, των ραντάρ και του συνολικού δικτύου αεράμυνας.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα»

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» αλλάζει αισθητά το σκηνικό, αφού προβλέπει τα συστήματα David’s Sling, SPYDER και BARAK MX σε ενιαίο δίκτυο διοίκησης και ελέγχου. Αυτό σημαίνει πολυεπίπεδη άμυνα κατά βαλλιστικών πυραύλων, αεροσκαφών, πυραύλων cruise και drones.

Σήμερα η Ελλάδα διαθέτει μεν άμυνα, η οποία όμως δεν είναι αδιαπέραστη. Με την πλήρη ανάπτυξη και επιχειρησιακή ετοιμότητα της «Ασπίδας του Αχιλλέα», η δυνατότητα επιβίωσης νησιών, Βάσεων και κρίσιμων υποδομών απέναντι σε TAYFUN και άλλες απειλές θα αυξηθεί σημαντικά.

Κύπρος και το Δόγμα

Η Κύπρος βρίσκεται πολύ πιο κοντά στη νότια Τουρκία. Από την περιοχή Μερσίνας–Κιλικίας μέχρι την Κύπρο οι αποστάσεις είναι περίπου 200–300 χλμ. Συνεπώς ακόμη και ο Block-2 καλύπτει ολόκληρο σχεδόν το νησί με μεγάλο περιθώριο εμβέλειας.

Οι πιθανότεροι στρατιωτικοί στόχοι ενός τέτοιου συστήματος είναι αεροπορικές Βάσεις, κέντρα διοίκησης, ραντάρ, αντιαεροπορικές συστοιχίες, αποθήκες και άλλες σταθερές στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Είναι πρόδηλον δε τι θα σημαίνει για τον θαλάσσιο χώρο της Κύπρου, όταν θα τεθούν σε επιχειρησιακή ετοιμότητα οι Block-3.

Η σημαντικότερη νέα δυνατότητα της Εθνικής Φρουράς είναι το BARAK MX. Η όποια πραγματική αναβάθμιση θα προκύψει εάν υπάρχει δικτύωση κυπριακών αισθητήρων και BARAK MX με ελληνικά και συμμαχικά μέσα έγκαιρης προειδοποίησης, γεγονός που επιβεβαιώνει την ανάγκη υλοποίησης του Δόγματος και των συμμαχικών σχέσεων με το Ισραήλ.

Ισραήλ

Εφόσον η εμβέλεια του Block-2 μπορεί να φθάσει περί τα 561 χλμ., εάν αναπτυχθεί σε νοτιότερες περιοχές της Τουρκίας θα ήταν δυνατό να πλήξει χερσαία τμήματα του Ισραήλ. Η απόσταση από την πόλη Χατάι στο Τελ-Αβίβ είναι περίπου 475 χλμ. Συνεπώς, δεν χρειάζεται Block-4 για να υπάρχει γεωγραφική δυνατότητα προσβολής του βόρειου και κεντρικού Ισραήλ.

Όμως το Ισραήλ διαθέτει πολύ ισχυρό αντιβαλλιστικό δίκτυο αεράμυνας με του ς Arrow-2 και 3 για αντιμετώπιση βαλλιστικών απειλών μεγάλου ύψους και εμβέλειας, με τους David’s Sling για τη μεσαία ζώνη και το Iron Dome/Iron Beam (θόλο λέιζερ) για χαμηλότερες απειλές. Το Arrow έχει ήδη πραγματοποιήσει πραγματικές αναχαιτίσεις βαλλιστικών πυραύλων από Ιράν και Υεμένη.

Ολόκληρη η περιφέρεια της Τουρκίας

Εδώ φαίνεται η πραγματική στρατηγική σημασία της οικογένειας TAYFUN.

Με περίπου 561 χλμ. ο Block-2, εφόσον αναπτυχθεί σε διαφορετικά σημεία της τουρκικής επικράτειας, μπορεί να καλύψει:

• Σχεδόν ολόκληρη την Αρμενία· το Εριβάν απέχει μόλις περίπου 50–130 χλμ. από κατάλληλες τουρκικές περιοχές,
• μεγάλο μέρος της Γεωργίας,
• δυτικό και κεντρικό Αζερμπαϊτζάν και, από την περιοχή Iğdır, ακόμη και το Μπακού βρίσκεται περίπου στα 500 χλμ.,
• μεγάλο μέρος του βόρειου Ιράκ, περιλαμβανομένου του Ερμπίλ,
• τη ρωσική ακτή του Καυκάσου, περιλαμβανομένης της περιοχής του Σότσι,
• την Κριμαία από θέσεις στη βόρεια τουρκική ακτή της Μαύρης Θάλασσας,
• τμήματα του Ισραήλ,
• ολόκληρη την Κύπρο,
• το Αιγαίο και μεγάλο μέρος της ηπειρωτικής Ελλάδας.

Η Οδησσός βρίσκεται γύρω ή λίγο πέρα από το ασφαλές όριο των 561 χλμ. από ορισμένα τουρκικά σημεία εκτόξευσης. Ακόμη και αν αυτήν την περίοδο ισχυριστεί κάποιος ότι το ελάχιστο βεληνεκές είναι 280 χλμ., εφόσον έχουν γίνει επιτυχημένες δοκιμές πέραν των 561 χλμ. και βρίσκονται σε εξέλιξη οι Block 3 και ειδικώς ο 4, που είναι στρατηγικού χαρακτήρα, θα ήταν αφελής όποιος υποτιμούσε το βεληνεκές της απειλής των TAYFUN.

Η Ανατολική Μεσόγειος

Αυτά ως προς τον Block-2. Όταν ο Block-3 ωριμάσει επιχειρησιακά θα προσθέσει κυρίως ναυτική απειλή, η οποία στρέφεται κατά κινούμενων πλοίων, επηρεάζοντας όχι μόνο το Αιγαίο, αλλά και τη Μαύρη Θάλασσα, καθώς και την Ανατολική Μεσόγειο. Ο Block-4 είναι διαφορετικής κατηγορίας, ο οποίος χαρακτηρίζεται ως πύραυλος μεγάλης εμβέλειας για στρατηγικούς στόχους, χωρίς όμως να έχει δημοσιοποιηθεί η πραγματική του εμβέλεια.

^{Ο χάρτης αποτυπώνει τους κύκλους με βεληνεκές 800 χιλιομέτρων. Πρόκειται για ένα συντηρητικό βεληνεκές των βαλλιστικών πυραύλων TYFUN Block 4 που βρίσκονται ακόμη σε δοκιμαστικό στάδιο. Είναι πρόδηλες οι δυνατότητες του Τουρκικού στρατού πλέον που δικαιολογούν την «Ασπίδα του Αχιλλέα» και την ενίσχυση της αποτροπής των δυνάμεων της Εθνικής Φρουράς.}

ΠΗΓΗ:https://simerini.sigmalive.com/article/2026/10/4/tourkikos-tuphonas-me-epithetikous-puraulous/