Πενταμερής: Η Τουρκία βάζει το μαχαίρι στον λαιμό του Προέδρου

Print Friendly, PDF & Email

22/11/2020

γράφει ο Γιάννος Χαραλαμπίδης*

  • Πώς ο Ερντογάν εκβιάζει με αναγνώριση από την Κυβέρνηση ή από πολίτες μέσω Αμμοχώστου και «φιλικών κρατών»
  • Φόρμουλα για Αμμόχωστο και προσφυγικό και δέσμη μέτρων μπορούν να προστατεύσουν την ΚΔ από τους τουρκικούς εκβιασμούς για αναγνώριση και προσάρτηση
  • Πώς η χαλαρή ομοσπονδία εκλαμβάνεται ως εργαλείο λύσης δυο κρατών
  • Πώς μπορεί να γίνει ταμείο για τους πρόσφυγες και γιατί
  • Υπάρχει αντίδοτο για την αποτροπή μαζικής προσφυγής στις επιτροπές των κατεχομένων από τους Αμμοχωστιανούς

Η Τουρκία βάζει το μαχαίρι στον λαιμό του Προέδρου και της Κυπριακής Δημοκρατίας πριν από τη Πενταμερή και θα συνεχίσει, εντός αυτής και μετά από αυτήν. Και επιδιώκει να επιτύχει την αναγνώριση του ψευδοκράτους μέσω των πολιτών της Κ. Δημοκρατίας και δη μερίδας των Αμμοχωστιανών, σε περίπτωση που δεν το πετύχει μέσω της Κυβέρνησης στις συνομιλίες. Η ίδια η Κυβέρνηση φοβάται τα χειρότερα. Από τις κινήσεις προσάρτησης ώς τις κινήσεις αναγνώρισης του ψευδοκράτους από χώρες με τις οποίες έχει άριστες επαφές η Άγκυρα, όπως είναι το Αζερμπαϊτζάν και η Λιβύη.

Πιέσεις από ΑΚΕΛ και ΔΗΣΥ

Ο ίδιος ο Πρόεδρος δέχεται πιέσεις για την Πενταμερή εκ των έσω και δη από την ηγεσία του ΔΗΣΥ, η οποία βρίσκεται στην ίδια γραμμή με αυτήν του ΑΚΕΛ. Ότι, δηλαδή, δεν υπάρχει άλλη επιλογή πλην της Πενταμερούς. Ταυτοχρόνως, όμως, παραδέχονται, όπως πληροφορούμαστε όλοι, ότι η τουρκική πλευρά δεν έχει πρόθεση για λύση. Θεωρούν, όπως τονίζεται, ότι δεν υπάρχει άλλη οδός, εκτός εκείνης που ορίζει ο ΓΓ του ΟΗΕ. Και αυτό παρότι, με τα όσα τονίζει πως θα θέσει η Τουρκία και ο κ. Τατάρ, δεν δίνουν το δικαίωμα στον κ. Γκουτέρες να την συγκαλέσει, διότι θα αλλάξει η βάση των συνομιλιών. Ο ΓΓ του ΟΗΕ δεν έχει εντολή από το Συμβούλιο Ασφαλείας για να συγκαλέσει Πενταμερή, στην οποία θα τεθεί θέμα δυο κρατών ή συνομοσπονδίας, εκτός και αν το αποδεχθεί η κυπριακή Κυβέρνηση ή αν βρεθούν φόρμουλες για να παντρευτεί η ομοσπονδία με τη συνομοσπονδία, όπως αυτήν που αποκάλυψε ο Βρετανός Ύπατος Αρμοστής στην Κύπρο την περασμένη εβδομάδα, υπογραμμίζοντας ότι τα «δυο κράτη» μπορούν να χωρέσουν σε μια ομοσπονδία.

Η χαλαρή ομοσπονδία και τα δυο κράτη

Η κ. Λουτ φθάνει στην Κύπρο τέλος του μήνα, για να εξετάσει επί τόπου την κατάσταση. Στην Κυβέρνηση διαβλέπουν τον εξής κίνδυνο:

«Να οδηγήσει η Τουρκία τη διαδικασία της Πενταμερούς σε αδιέξοδο, για να προχωρήσει στην προσπάθειά της για αναγνώριση του ψευδοκράτους και στους σχεδιασμούς της για την Αμμόχωστο».

Τονίζεται, δε, ότι δεν υπάρχει σχέδιο Β. Πάντως, ο κατοχικός ηγέτης Ερσίν Τατάρ ισχυρίστηκε ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στη συνάντησή τους δεν απέκλεισε τα δυο κράτη… Ο ισχυρισμός διαψεύστηκε από το Προεδρικό, αλλά ο Πρόεδρος κατηγορήθηκε δημόσια και κατηγορείται στο παρασκήνιο τόσο από το ΑΚΕΛ όσο και από στελέχη του ΔΗΣΥ, ότι δεν αποκλείει τη λύση των δυο κρατών. Αληθές είναι ότι ο Πρόεδρος δεν αποκλείει, μάλλον επιδιώκει, τη χαλαρή ομοσπονδία, γεγονός που εκλαμβάνεται από την άλλη πλευρά και από ξένους διπλωμάτες, ακόμη και από στελέχη των Ην. Εθνών, ως πρόθεση συμβιβασμού με την τουρκική αντίληψη περί συνομοσπονδίας. Οι Βρετανοί θεωρούν ότι οι αποστάσεις δεν είναι τόσο μεγάλες όσο παρουσιάζονται και ότι μπορούν να γεφυρωθούν εφόσον η κυπριακή Κυβέρνηση καθησυχάσει τις ανησυχίες τής τουρκοκυπριακής πλευράς για την πολιτική ισότητα, την οποία ο ίδιος ο Πρόεδρος, όπως τη θέτει η Άγκυρα, θεωρεί ως διχοτόμηση, μια θέση την οποία εξέφρασε και στο Εθνικό.

Φόρμουλες καλυμμένης διχοτόμησης

Η Κυβέρνηση προβάλλει τον ισχυρισμό ότι δεν μπορεί να αρνηθεί μια Πενταμερή που θα συγκληθεί από τον ΓΓ του ΟΗΕ και ότι αυτή είναι μια διαδικασία, που μπορεί να «καθυστερήσει» τα τετελεσμένα στην Αμμόχωστο και τις προσπάθειες αναγνώρισης. Στην ουσία θα είναι δυνατό να κερδηθεί χρόνος για να εξευρεθούν, εάν συμβεί κάτι τέτοιο, τρόποι δράσης. Η αντίληψη αυτή έχει λογική, όμως η Τουρκία θα εκβιάσει στις συνομιλίες τον Πρόεδρο ότι εάν δεν υποχωρήσει στα θέματα της πολιτικής ισότητας, καθιστώντας την όσο το δυνατόν περισσότερο αριθμητική και συνομοσπονδιακή, θα προχωρήσει είτε στην υλοποίηση των σχεδιασμών της για την Αμμόχωστο είτε στις προσπάθειες αναγνώρισης του ψευδοκράτους ή προσάρτησης. Υπό αυτές τις συνθήκες, η Πενταμερής δεν θα αποτελέσει σωσίβιο για την Κυβέρνηση ή για την Κύπρο. Το αντίθετο, η Πενταμερής θα είναι η μεθοδολογική φόρμουλα υλοποίησης της τουρκικής πολιτικής είτε με τον έναν είτε με τον άλλο τρόπο.

Διπλωματική και νομική ασπίδα

Το ερώτημα είναι κατά πόσον υπάρχει ή όχι φόρμουλα για να αποτραπούν νέες περιπέτειες. Επί τούτου η κυπριακή Κυβέρνηση θα ήταν δυνατό να προχωρήσει στις εξής κινήσεις:

1.Να ξεκαθαρίσει στην κ. Λουτ ότι δεν μπορεί ο ΓΓ του ΟΗΕ να συγκαλέσει Πενταμερή εφόσον η τουρκική πλευρά επιμένει σε λύση δυο κρατών είτε με τον έναν είτε με τον άλλον τρόπο. Και αυτό θα πρέπει να ξεκαθαριστεί δημόσια από την ίδια την κ. Λουτ στην έκθεσή της και από τον ΓΓ του ΟΗΕ προς το Συμβούλιο Ασφαλείας τον Δεκέμβριο. Εάν η κ. Λουτ δεν ξεκαθαρίσει την κατάσταση, γίνεται αντιληπτό ότι πάμε σε Πενταμερή με τους τουρκικούς κανόνες να υιοθετούνται ή να γίνονται ανεχτοί από το κ. Γκουτέρες ή ακόμη και από τον Πρόεδρο.

2.Να ζητήσει ο Πρόεδρος από την ΕΕ όπως περιλάβει στα συμπεράσματα του Συμβουλίου παράγραφο που να αναφέρει ότι, εάν συνεχιστεί η πολιτική της Άγκυρα και του Τατάρ για την Αμμόχωστο, θα επιβληθούν συγκεκριμένες κυρώσεις και στην Τουρκία, ενώ καμιά βοήθεια δεν θα λαμβάνει πλέον η τουρκοκυπριακή κοινότητα.

3.Να αξιώσει, δηλαδή, ο Πρόεδρος να γίνει ενεργοποίηση της αντιδήλωσης της 21ης Σεπτεμβρίου, που να καθορίζει ότι η Τουρκία είναι που πρέπει να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία ως προϋπόθεση για την ενταξιακή της διαδικασία ή για εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης, καθώς και ότι εάν υπάρξουν τρίτα κράτη τα οποία θα αναγνωρίσουν το ψευδοκράτος, θα υποστούν κυρώσεις.

4.Να ζητήσει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας από την κ. Λουτ και από τον ΓΓ του ΟΗΕ όπως υποβάλουν έκθεση προς το Συμβούλιο Ασφαλείας σχετικά με τις προθέσεις της Τουρκίας και του κατοχικού καθεστώτος για την πιθανότητα προσπαθειών αναγνώρισης του ψευδοκράτους ή προσάρτησης. Και το θέμα θα πρέπει να τεθεί στην εξής βάση: Πώς μπορεί να γίνει Πενταμερής υπό καθεστώς απειλών και με τον τουρκικό στόλο στην κυπριακή ΑΟΖ;

Οι Ειδικές Επιτροπές και τα κατοχικά δικαστήρια

Το θέμα της Αμμοχώστου είναι ευαίσθητο. Και εδώ είναι που θέλει χειρισμό ορθό:

Πρώτον, πρέπει να υιοθετηθεί η πολιτική της πρόταξης, που σημαίνει ότι η κ. Λουτ και ο ΓΓ του ΟΗΕ δεν μπορούν να συγκαλούν την Πενταμερή όταν η τουρκική πλευρά δεν αποδέχεται και δεν σέβεται τα σχετικά ψηφίσματα του Σ. Ασφαλείας. Είτε αυτά αφορούν στην ανάκληση του ανοίγματος μέρους της Αμμοχώστου είτε νέα τετελεσμένα.

Δεύτερο, στο θέμα της προσφυγής των Ελληνοκυπρίων Αμμοχωστιανών και άλλων στα ειδικά δικαστήρια – ειδικές επιτροπές των κατεχομένων, που ανήκουν στην Τουρκία, θα πρέπει η Κυβέρνηση να ενημερώσει τους πολίτες ως προς τα ακόλουθα:

α) Ακόμη και αν κερδίσει ένας Αμμοχωστιανός τον τίτλο ιδιοκτησίας και ύψος αποζημίωσης που δεν τον ικανοποιεί, θα πρέπει εν συνεχεία να έρθει αντιμέτωπος με το ΕΒΚΑΦ, που ισχυρίζεται ότι του ανήκει η περιοχή των Βαρωσίων. Και τότε, η δίκη δεν θα διεξαχθεί στα ειδικά δικαστήρια που τυπικά ανήκουν στην Τουρκία ως κατοχική δύναμη, αλλά στα δικαστήρια του ψευδοκράτους. Ως να αποδέχονται οι πολίτες μας ότι οι θεσμοί του ψευδοκράτους παράγουν δίκαιο! Δηλαδή οι πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας αναιρούν και ακυρώνουν τα ψηφίσματα 541 και 550 του Σ. Ασφαλείας, εκ των οποίων το δεύτερο αναφέρεται στην Αμμόχωστο.

β) Εάν κάποιος αιτητής δεν κερδίσει στις επιτροπές των κατεχομένων, θα πρέπει να αποταθεί στο λεγόμενο ανώτατο δικαστήριο του ψευδοκράτους. Δηλαδή θα αποδεχθεί και πάλι παραγωγή δικαίου από τις κατοχικές αρχές και θα δώσει ευκαιρία στην Τουρκία να ακυρώσει τα ψηφίσματα 541 και 550 του Σ. Ασφαλείας. Στο ΕΔΑΔ (Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης) θα πάει αφού αναγνωρίσει το δικαστήριο των κατεχομένων και ακυρώσει ακόμη και το ψήφισμα 541 που αφορά στην Αμμόχωστο.

γ) Ας υποθέσουμε ότι όλα βαίνουν καλώς και ότι ένας πολίτης της Κυπριακής Δημοκρατίας κερδίζει τις νομικές μάχες στα κατεχόμενα είτε στις επιτροπές της Τουρκίας είτε ακόμη και στους θεσμούς του ψευδοκράτους και ενεργοποιείται επαγγελματικά στα Βαρώσια. Ερώτημα:

Ποιου κράτους πολίτης θα είναι; Της Κυπριακής Δημοκρατίας ή του ψευδοκράτους; Πού θα πληρώνει φόρους; Στο ψευδοκράτος; Και όταν γίνονται παρανομίες, ποιος θα τον δικάζει; Τα δικαστήρια του ψευδοκράτους; Ο ποινικός κώδικας της Κυπριακής Δημοκρατίας τονίζει ρητώς στο κεφάλαιο 154 άρθρο 36 πως θεωρεί τέτοιες ενέργειες, δηλαδή την απόσχιση και τη συνεργασία με τους αποσχιστές, ως εσχάτη προδοσία. Τι θα πράξει το κράτος; Θα βλέπει τους πολίτες του να αναγνωρίζουν το ψευδοκράτος και να απο-αναγνωρίζουν το ίδιο; Θα τους αφαιρέσει την υπηκοότητα ή θα τους στείλει για εσχάτη προδοσία;

Λύση το προσφυγικό και στην Αμμόχωστο

Τι, λοιπόν, επιδιώκει η Τουρκία; Εφόσον δεν αναγνωρίζει ο Πρόεδρος το ψευδοκράτος, θέτει ενώπιον των πολιτών του κράτους το δίλημμα, κατά πόσον θα το αναγνωρίσουν ή όχι. Και αυτό συμβαίνει διότι η πολιτική του εξευμενισμού απέτυχε. Αληθές είναι ότι δεν υπάρχει σχέδιο Β, παρότι επί τούτου είχαμε προχωρήσει σε μια ολοκληρωμένη σχετικά εισήγηση στις 27 Αυγούστου του 2017. Η πρόταση αναφέρει την ανταλλαγή περιουσιών μεταξύ κράτους και ιδιωτών. Αυτό σημαίνει ότι όσοι ιδιοκτήτες περιουσιών στα κατεχόμενα το επιθυμούν, θα είναι δυνατό, επί τη βάσει κριτηρίων, να τις ανταλλάξουν προσωρινά ή μόνιμα με χαλίτικη γη, κατόπιν συμφωνίας με το κράτος. Η πολιτική αυτή θα πρέπει να συνοδευτεί με τις ακόλουθες δράσεις:

Α. Παραχώρηση δημόσιας γης στις ελεύθερες περιοχές προς τον προσφυγικό κόσμο που το επιθυμεί επί τη βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, που θα αφορούν την αξία της γης και των περιουσιών των νόμιμων δικαιούχων στον βορρά και της αξίας της γης που θα πάρουν στον νότο. Μεταξύ των κριτηρίων μπορεί να είναι η οικονομική κατάσταση του δικαιούχου ή των δικαιούχων πριν από και μετά το ’74, δηλαδή η υφιστάμενη, κατά τρόπον ώστε να μην ευνοηθούν πλούσιοι έναντι φτωχών. Η πλήρης αποκατάσταση θα μπορεί να επέλθει μέσα από τα κέρδη του φυσικού αερίου σε μελλοντικό χρόνο προς κάθε δικαιούχο ή τους απογόνους δικαιούχους του εφόσον η γη που θα δοθεί στις ελεύθερες περιοχές δεν θα καλύπτει τη συνολική αξία της περιουσίας του δικαιούχου.

Β. Σε περίπτωση λύσης οι δικαιούχοι θα δύνανται να αποποιηθούν τις περιουσίες τους στις ελεύθερες περιοχές και τα όποια άλλα ωφελήματα έχουν προκύψει από το εν λόγω μέτρο, και να επανακτήσουν τις περιουσίες τους στα κατεχόμενα.

Γ. Η όποια κυβέρνηση δεν θα μπορεί να συνομιλεί επί του εδαφικού παρά μόνο στη βάση των νόμων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Συνεπώς, καμιά παρανομία η οποία προκύπτει από την κατοχή περιουσιών στον βορρά δεν μπορεί να νομιμοποιηθεί μετά τη λύση εφόσον ήταν προϊόν της κατοχής. Οι περιουσίες που θα ανταλλαγούν με το κράτος θα είναι ιδιοκτησία της ελληνοκυπριακής κοινότητας. Συνεπώς, θα πρέπει να δημιουργηθεί Επιτροπή Διαχείρισης της Ελληνοκυπριακής Περιουσίας στα Κατεχόμενα, κατά ανάλογη π.χ. της Εκκλησιαστικής, με βασική ρήτρα επί τη βάσει της οποίας θα απαγορεύεται να περάσει με οποιοδήποτε τρόπο προς την τουρκοκυπριακή κοινότητα, έτσι ώστε να προκύψει πλειοψηφία επί του εδάφους σε περίπτωση που συνεχιστούν οι συνομιλίες στη λογική της ομοσπονδίας και των δυο συνιστώντων κρατών.

Δ. Τη δημιουργία ταμείου υποτροφιών για παιδιά προσφύγων επί τη βάσει οικονομικών κριτηρίων και επιδόσεων. Το ταμείο αυτό μπορεί να χρηματοδοτηθεί από ειδικό τέλος που θα τεθεί με τη μορφή ενός νέου προσφυγόσημου.

Αξιοπρέπεια κράτους και πολιτών

Με τις επιλογές αυτές η όποια Κυβέρνηση:

Πρώτον, προστατεύει τους πολίτες και δη την αξιοπρέπειά τους, να υποβάλλουν αιτήσεις για να αποζημιωθούν από τις παράνομες επιτροπές των κατεχομένων.

Δεύτερον, τερματίζεται το ξεπούλημα των περιουσιών που βρίσκονται στα κατεχόμενα προς την Τουρκία, που έχει ως στόχο την απόκτηση εδαφικής πλειοψηφίας, με νόμιμο τρόπο.

Τρίτον, προστατεύει και τους πολίτες από ηθικής πλευράς και τον ίδιο της τον εαυτό, ενώ ταυτοχρόνως αναλαμβάνει χωρίς πιέσεις την επί του εδαφικού διαπραγμάτευση και πλέον αυξάνονται οι δικές της ευθύνες.

Ποιες κυρώσεις;

Φόρμουλες υπάρχουν, όπως και σχέδια Β και Γ. Όμως, όλα αυτά είναι παγιδευμένα στο σχέδιο Α, που έχει αποτύχει. Και τώρα γίνεται λόγος για τη Σύνοδο της ΕΕ τον Δεκέμβριο, όπου, λένε, θα συζητηθεί το θέμα της Τουρκίας. Όταν εμείς θα πάμε χωρίς όρους στην Πενταμερή προσφέροντας καθαρό ποινικό μητρώο στην Άγκυρα, τι να μας κάνουν οι εταίροι μας; Πώς να επιβάλουν κυρώσεις; Να γίνουν βασιλικότεροι του βασιλέως;..

*Δρ. των Διεθνών Σχέσεων

ΠΗΓΗ:https://simerini.sigmalive.com/article/2020/11/22/pentameres-e-tourkia-bazei-to-makhairi-ston-laimo-tou-proedrou/