30/11/2025
Γράφει η Φανούλα Αργυρού*
Η γνώση του παρελθόντος ειδικά για τους νέους που δεν έζησαν τα γεγονότα, από έγκυρες πηγές και επίσημα Αρχεία, είναι χρήσιμη για να γνωρίζουν πως φθάσαμε σε αυτά τα χάλια…
Η περίπτωση της εμφάνισης του Γιώργου Βασιλείου με την υποστήριξη του ΑΚΕΛ, ξένη βοήθεια και τις προσπάθειες εξόντωσης του μ. Προέδρου Σπύρου Κυπριανού είναι ένα μάθημα ιστορίας για τους νέους και θύμηση για τους παλαιότερους.

Ο Γ. Βασιλείου είπε και γράφτηκε στις 5.9.1989 και δεν ξεγράφεται «θέλω να βρω μια λύση που ν’ ανταποκρίνεται στις ανάγκες των Τουρκοκυπρίων και Ελληνοκυπρίων, αλλά που να ικανοποιεί και τις στρατηγικές ανάγκες της Τουρκίας . Θέλω να παρουσιαστώ στον κόσμο σαν ο καλύτερος φίλος της Τουρκίας…» Το έκανε πράξη με το ψήφισμα 649/90, δεχόμενος ότι του ζητούσαν οι Βρετανοί και κατά τον Γκ. Φειζέλ: «ΓΓ του ΟΗΕ και Γ. Βασιλείου δέχθηκαν το 99% των τουρκικών απαιτήσεων».
https://simerini.sigmalive.com/article/2020/1/12/ekane-oti-tou-upedeixan-oi-bretanoi/
‘Άρθρο στη «Σημερινή» 11.8.1991 Κ.Ν. Χατζηκωστή (βιβλίο «7 Προεδρικά Πορτραίτα»).
Ο Γ. Βασιλείου βοηθήθηκε από τους Βρετανούς με βοηθούς τους Αμερικανούς να αναδειχθεί στην εξουσία ως ‘ουρανοκατέβατος’ όπως σωστά επικαλείτο ο μ. Σπύρος Κυπριανού.
Την απομάκρυνσή του Σπ. Κυπριανού (πέθανε 12.3.2002) όπως έγραψα στο προηγούμενο μου άρθρο, τη σκεφτόντουσαν στο Φόρειν ΄Οφις από το 1979. Το 1981 την πρότειναν και (πριν τις εκλογές του 1983) οι αυτοδιορισμένοι στο Λονδίνο, τάχατες «Φίλοι της Κύπρου », της ομάδας που ίδρυσε τον Σεπτέμβριο του 1974 ο τελευταίος και διχοτόμος κυβερνήτης της Κύπρου, Sir Hugh Foot (πέθανε 1990) με τον φιλόαγγλο Έλληνα εφοπλιστή Κώστα Καρρά…
Σε συνεδρία στο Φόρειν ΄Οφις στις 27.1.1981 ομάδα των περιβόητων «φίλων» (σημ. πιστών διζωνικών) με επικεφαλής τον δεύτερο πρόεδρό τους, φλεγματικό λόρδο Nicholas Bethell (ήταν ευρωβουλευτής τότε, πέθανε το 2007 διατελέσας και πράκτορας των μυστικών υπηρεσιών) και μέλη τον Christopher Price (πέθανε 2015) και Cyril Townsend (πέθανε 2013) έθεσαν θέμα εκτόπισης του Σπύρου Κυπριανού. Ήθελαν έναν «ευέλικτο» να τον αντικαταστήσει… (Άρθρο γράφουσας στην «Ελευθερία» Λονδίνου 23.2.2012 και στην «Σημερινή» από αποδέσμευση βρετανικών εγγράφων).

http://www.eleftheria.co.uk/pdf/912016163659ELEFTHERIA23022012.pdf σελ. 23
Στη συνάντηση στο Φόρειγν ΄Οφις παρέδρευσε ο Sir Ian Gilmour (Lord Privy Seal πέθανε το 2007). Ο βουλευτής Κρίστοφερ Πράις, έθεσε θέμα εκτόπισης του Σπύρου Κυπριανού πριν τις επόμενες δημοκρατικές εκλογές στη Κυπριακή Δημοκρατία που αναμένονταν να λάβουν χώρα το 1983.
Ο Sir Ian Gilmour είπε ότι αν οι Ελληνοκύπριοι ενδιαφέρονταν περισσότερο για πολιτική εσωτερικής κατανάλωσης δεν μπορούσαν άλλοι να τους πιέσουν προς μια διευθέτηση. Η αντιπροσωπεία («των φίλων») συμφώνησε, πως ενόσω ο Πρόεδρος Κυπριανού παρέμενε στην εξουσία, οι πιθανότητες διευθέτησης ήταν φτωχές…. Μια πιο ευέλικτη προσέγγιση θα ήταν δυνατή αν ο Κυπριανού μπορούσε να εκτοπιστεί πριν τις εκλογές του 1983 αλλά δεν γνώριζαν κατά πόσο αυτό μπορούσε να ήταν συνταγματικά κατορθωτό. (Ο Sir Ian Gilmour στις 30 Ιανουαρίου 1981 τους έστειλε τη συνταγματική πρόνοια του άρθρου 44 του Συντάγματος της ΚΔ του 1960 με το τι προβλέπει για απομάκρυνση προέδρου…)

Ο Λόρδος Μπέθελ ανακεφαλαίωσε ότι αν οι συνομιλίες διακόπτονταν, οι «Φίλοι της Κύπρου» θα ζητούσαν βρετανική πρωτοβουλία στο Κυπριακό στις γραμμές εκείνης που είχαν αναλάβει για την Ζιμπάμπουε…
Ο Σπ. Κυπριανού κέρδισε τις εκλογές του 1983 όμως οι προσπάθειες των βρετανών εντατικοποιήθηκαν στις επόμενες του 1988 ‘συστρατεύοντας’ και Αμερικανούς για προώθηση του ‘ουρανοκατέβατου’ Γιώργου Βασιλείου.
Αμερικανικό κλιμάκιο ελληνο-αμερικανών με επικεφαλής τον Eugene Rossides στάλθηκε στη Κύπρο. Κάθισαν στο ξενοδοχείο Χίλτον Λευκωσίας, και έβλεπαν ομάδες Ελληνοκυπρίων με αποστολή να αποθάρρυναν την επανεκλογή Σπύρου Κυπριανού, προσπαθώντας να πείσουν ότι ο Κυπριανού ήταν persona non grata για τους Αμερικανούς. Επειδή, όπως ισχυρίστηκαν, όταν εκλήθη στη Νέα Υόρκη να υπογράψει ένα ‘ενοποιημένο σχέδιο’ αυτός αρνήθηκε. Η μαρτυρία αυτή δόθηκε στη συγγραφέα από το προσφυγικό Σωματείο ‘Αδούλωτη Κερύνεια’, αντιπροσωπεία του οποίου παρευρέθηκε σε μια από τις συγκεντρώσεις στο Χίλτον και άκουσαν τα λεχθέντα από την αμερικανική αντιπροσωπεία. Για την ιστορία, πρέπει να λεχθεί ότι ο Σπύρος Κυπριανού αρνήθηκε τότε να υπογράψει, εφόσον δεν του επετράπη να διαπραγματευθεί τα κενά που προέκυπταν. ΄Ηταν ένα διαχρονικό βρετανικό μαγείρεμα μέσω του ΓΓ του ΟΗΕ, ο οποίος αγόταν και φερόταν (όπως μέχρι σήμερα ο εκάστοτε ΓΓ του ΟΗΕ βλέπε Γκουτέρες) από τους Βρετανούς, που είναι οι ‘pen holders’ στον ΟΗΕ για οτιδήποτε για το Κυπριακό.
Ευχαριστημένοι οι Βρετανοί
Με τον Γιώργο Βασιλείου, οι Βρετανοί έλεγαν, «είμαστε εντάξει». Να υπενθυμίσω ότι στην πρώτη συνάντησή του με τη Βρετανίδα Πρωθυπουργό, Μάργκαρετ Θάτσερ, ο νεοεκλεγείς Πρόεδρος, Γιώργος Βασιλείου, είχε ζητήσει λίγα λεπτά συνάντησης μαζί της, δίχως την παρουσία τρίτων. Οι αξιωματούχοι βρήκαν πολύ περίεργη την απαίτησή του αλλά του παραχώρησαν λίγα λεπτά. Επίσης να προσθέσω ότι οι του Φόρειν ΄Οφις είχαν γράψει στις κατευθυντήριες σημειώσεις τους για την συνάντηση, ότι αν έθιγε το θέμα, μπορούσαν να του πουν, ναι, υποστήριξαν στην εκλογή του.
Ε, λοιπόν ο λόγος που ζήτησε να την δει μόνος ήταν για να την … διαβεβαιώσει ότι, «ενόσω ήταν πρόεδρος δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα με τις Βάσεις». «Σημερινή», 21.7. 2016, «Η Προεδρία Γιώργου Βασιλείου».
«Precious asset» για τους Βρετανούς

Για τον Γιώργο Βασιλείου στις 15.6.1990 ο αποχωρών ΄Υπ. Αρμοστής Humphrey Maud (1988-1990) ,έγραψε ότι αυτός (ΓΒ) αντιπροσώπευε γι’ αυτούς ένα πολύ πολύτιμο κεφάλαιο (precious asset for us), τόσο με την ανεκτικότητά του για την ανενόχλητη χρήση των Βάσεών τους, όσο και για το ότι ήθελε να βρει λύση εντός της θητείας του…
« Υπερήφανος ο Βασιλείου για τη Διζωνική» (Σημερινή 19.1.2020)
https://simerini.sigmalive.com/article/2020/1/19/uperephanos-o-basileiou-gia-te-dizonike/

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος
ΠΗΓΗ: ΣΗΜΕΡΙΝΗ 30/11/2025

