Ενώ, από τη μια, ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν απαιτεί την απομάκρυνση των Ευρωπαϊκών Δυνάμεων που βρίσκονται στην Κύπρο μετά το πέρας της κρίσης στο Ιράν, από την άλλη συνεχίζει να ενισχύει το τελευταίο χρονικό διάστημα, εν μέσω κρίσης και δικοινοτικού διαλόγου για ΜΟΕ και επανέναρξη των συνομιλιών, τον Αττίλα με νέα αντιαεροπορική πυροβολαρχία «HISAR» και με αυτοκινούμενο «RADAR ALP-100», εμβέλειας 185 χλμ, που αναπτύχθηκε στην περιοχή του σταθμού στην Καντάρα επί της οροσειράς Πενταδακτύλου, με δυνατότητες να μετακινείται γρήγορα όπου αλλού χρειαστεί. Ταυτοχρόνως, το Σύνταγμα Καταδρομών των κατοχικών δυνάμεων, με έδρα τη Χαλεύκα, έχει αναβαθμιστεί σε Ταξιαρχία.

Τουρκική αναβάθμιση και Διοικητήριο ΕΕ στην Πάφο

Αυτές οι τουρκικές κινήσεις, που γίνονται με τις ευλογίες του μετριοπαθούς, κατά τα άλλα, ηγέτη, Τουφάν Ερχιουρμάν:

1) Είναι συνέχεια προηγούμενων. Εντάσσονται στη διαρκή αναβάθμιση του Αττίλα και στην πρόθεσή του ν’ ανταποκρίνεται στις σύγχρονες απαιτήσεις. Είχαμε επισημάνει από τις 25/1/2025 ότι στα κατεχόμενα είχε, ήδη, αναπτυχθεί και τεθεί σε επιχειρησιακή ετοιμότητα μια αντιαεροπορική πυροβολαρχία «HISAR». Τώρα, έχει γίνει μεταφορά και δεύτερης, με σκοπό την κάλυψη ευρύτερου φάσματος στρατηγικών ζωτικών χώρων. Οι πρακτικές αυτές συνδυάζονται με ραντάρ χαμηλών στόχων, όπως το αυτοκινούμενο ALP-100.

2) Είναι συναφείς με την κλιμάκωση της τουρκικής ρητορικής σε βάρος της Κύπρου και της Ελλάδας. Με άλλα λόγια, οι φραστικές απειλές συνοδεύονται με ενίσχυση των πραγματικών απειλών, μέσω της συνεχούς στρατιωτικής αναβάθμισης του Αττίλα, που δικαιολογεί την όποια αντίδραση και αγορά νέων οπλικών συστημάτων από την Εθνική Φρουρά εφόσον η Κυπριακή Δημοκρατία τελεί υπό κατοχή και καθεστώς αυτοάμυνας. Υπό αυτές τις συνθήκες, δικαιολογείται η παραμονή των ελληνικών F-16 και των φρεγατών και μετά τη λήξη του πολέμου στο Ιράν, διότι η τουρκική κατοχή και απειλή συνεχίζουν να είναι υπαρκτές στην Κύπρο. Και η Ελλάδα είναι εγγυήτρια δύναμη. Στο πλαίσιο, δε, της Κυπριακής Προεδρίας, που έχει ως έναν από τους κεντρικούς πυλώνες την αυτόνομη άμυνα, να προωθηθεί η θεσμοθέτηση του Ad hoc Πολυεθνικού Κέντρου που εδρεύει στη Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» στην Πάφο ως τμήμα της Κοινής Ευρωπαϊκής Άμυνας και Ασφάλειας, όπου θα μπορούν να συσταθμεύουν μαζί με τα αμερικανικά, τα ελληνικά και άλλα ευρωπαϊκά μαχητικά.

Με έδρα την Κερύνεια

Στις 25/1/2025 γράφαμε ότι το αντιαεροπορικό «HISAR», με τους τρεις εκτοξευτές και τα λοιπά τμήματα τού συστήματός του, που είναι τουρκικής κατασκευής και προελεύσεως, εμφανίζεται ως φονέας των UAV, drones και δη αεροσκαφών και ελικοπτέρων, όπως είναι τα γαλλικά της Εθνικής Φρουράς (H145M). Η μία πυροβολαρχία των «HISAR» έχει ως έδρα την κατεχόμενη Κερύνεια. Επί τούτων προσθέταμε ότι το «HISAR» συνιστά οπλικό σύστημα τρίτης γραμμής αεράμυνας (βραχείας), που εξυπηρετεί τις ανάγκες των σύγχρονων πολεμικών συρράξεων και εντάσσεται στο ευρύτερο πλέγμα των επιμέρους θόλων αεράμυνας των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, που είναι διασυνδεδεμένοι μεταξύ τους με το κεντρικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου «ΗΑΚΙΜ».

Δίκτυο Ραντάρ με Τουρκία

Τι είναι ακριβώς το «HΑΚΙΜ»; Πρόκειται για το τουρκικό δικτυοκεντρικό σύστημα Διοίκησης και Ελέγχου (C2) για την αεράμυνα, που λειτουργεί ως ο «κεντρικός εγκέφαλος». Ως εκ τούτου, συνδέει ραντάρ, αισθητήρες και αντιαεροπορικά μέσα σε ένα ενιαίο δίκτυο, αποσαφηνίζοντας εναέριες εικόνες σε πραγματικό χρόνο (ποιος πετά, πού, πώς και ποια τα χαρακτηριστικά της απειλής). Στο πλαίσιο αυτής της λειτουργίας αξιολογεί και ιεραρχεί απειλές (UAV, αεροσκάφη, πύραυλοι cruise και ελικοπτέρων), δίνοντας εντολή εμπλοκής του καταλληλότερου διαθέσιμου όπλου. Λαμβάνει γρήγορες αποφάσεις εντός δευτερολέπτων, χωρίς διπλές εμπλοκές και λάθη μεταξύ διαφορετικών μονάδων. Χαρακτηρίζεται από ανθεκτικότητα στις ηλεκτρονικές παρεμβολές και αυξημένη αποτελεσματικότητα των αντιαεροπορικών συστημάτων που συνδέονται σε αυτό. Συνεργάζεται με ραντάρ και ηλεκτρονικά συστήματα που βρίσκονται στον Πενταδάκτυλο – στο ύψωμα 888, όπου βρίσκεται το ραντάρ TRS-22XX με ακτίνα επιτήρησης 500 χιλιόμετρα – και στο Κιόνελι (πρόκειται για το σύστημα STR-700G με ραντάρ εμβέλειας 250 χιλιομέτρων) και άλλους ηλεκτροοπτικούς αισθητήρες, συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και τα ραντάρ των λοιπών αντιαεροπορικών συστημάτων που βρίσκονται στα κατεχόμενα. Όλο αυτό το δίκτυο είναι συνδεδεμένο με την Τουρκία και, πιο συγκεκριμένα, με το σύστημα «HΑΚΙΜ».

Τεχνικά χαρακτηριστικά…

Το «HISAR» έχει δικό του ραντάρ, που καλύπτει μιαν ακτίνα των 120 χλμ. και μπορεί να έχει αυτονομία δράσης. Είναι δε διασυνδεδεμένο με άλλα οπλικά συστήματα υψηλής τεχνολογίας, που βρίσκονται στην κατεχόμενη Κύπρο, με κύριο χαρακτηριστικό την αμοιβαία ανταλλαγή και μετάδοση πληροφοριακών στοιχειών και σύνθεση της εικόνας των απειλών. Το βεληνεκές των πυραύλων του – αναλόγως του μοντέλου – κυμαίνεται από 15 και 25 έως 40 χιλιόμετρα, με υψηλή ακρίβεια προσβολής στόχου και ανθεκτικότητα σε ηλεκτρονικές παρεμβολές. Καλύπτει στρατηγικούς και ζωτικούς χώρους όπως Βάσεις, στρατιωτικές μονάδες, ραντάρ, λιμάνια, αεροδρόμια και μέρος της κατεχόμενης ΑΟΖ.

Ακόμη, μπορεί ν’ αναχαιτίζει:

• UAV (εξοπλισμένα με οπλικά συστήματα ή μη, οποιουδήποτε τύπου).
• Loitering Munitions – (περιφερόμενα πυρομαχικά).
• Ελικόπτερα.
• Αεροσκάφη.
• Πυραύλους στην τελική τους φάση.
• Επιτηρεί εναέριο χώρο, αφού δίνει και παίρνει εικόνα σε πραγματικό χρόνο με δικό του ραντάρ προς το Κέντρο Διοίκησης (στο σύστημα «HAKIM») στην Τουρκία και σε άλλα ραντάρ και οπλικά συστήματα που είναι ανεπτυγμένα στην Κύπρο από τον Πενταδάκτυλο ώς το Κιόνελι, καθώς και σε κινητές μονάδες πλησίον της γραμμής αντιπαράταξης.

Το «HISAR» ενεργεί ως κόμβος τοπικής αεράμυνας και εξασφαλίζει την προστασία ζωτικών χώρων – εγκαταστάσεων συγκέντρωσης δυνάμεων και παράλληλα περιορίζει την αποτελεσματική δράση των πτητικών μέσων, αυξάνοντας το κόστος του αντιπάλου.

Ανατολικά της Λευκωσίας…

Η νέα τουρκική πυροβολαρχία των «HISAR» καλύπτει τη Λευκωσία και προς τα ανατολικά αυτής μονάδες του Αττίλα και ζωτικούς χώρους όπως είναι τα αεροδρόμια Τύμπου και Λευκονοίκου, μονάδες τεθωρακισμένων, πυροβολικού και τη ναυτική Βάση στο Μπογάζι. Ταυτοχρόνως, το νέο αυτοκινούμενο ραντάρ ALP-100 συμπληρώνει τα ραντάρ εγκαίρου προειδοποιήσεως και δη στον Προφήτη Ηλία, για τον εντοπισμό και την εξουδετέρωση drones.

Η αλήθεια για τα Leopard 1A5…

Υπό αυτές τις συνθήκες, γίνονται διάφορες κινήσεις ενίσχυσης της Εθνικής Φρουράς για την αναβάθμισή της και την αξιοπιστία τής αποτροπής, όπως ήταν το ισραηλινό αντιαεροπορικό σύστημα Barak και άλλα εξοπλιστικά συστήματα, που δεν υπάρχει λόγος αναφοράς τους. Συν του ότι η κυπριακή αεράμυνα στηρίζεται στην παρούσα φάση από Ευρωπαϊκές Δυνάμεις και το Ισραήλ. Λίαν προσφάτως είδαν το φως της δημοσιότητας πληροφορίες ότι γίνεται συζήτηση μεταξύ Αθηνών και Λευκωσίας για την παραχώρηση από την Ελλάδα στην Κύπρο, παλαιών Leopard 1A5, τα οποία θα είναι δυνατό ν’ αναβαθμιστούν. Επί τούτου θα πρέπει να επισημανθούν τα εξής:

1. Για τα συγκεκριμένα άρματα είχε γίνει λόγος μεταξύ Κύπρου – Ελλάδος και στο παρελθόν. Η αναβάθμισή τους, όμως, κρίθηκε τότε ασύμφορη. Προ ετών, όταν πολλές χώρες του ΝΑΤΟ ξεφορτώνονταν τα Leopard 1A5 επειδή ήταν παλαιά – ήταν άρματα της δεκαετίας του ’60 με τον τύπο 1Α5 του ’80 και είχαν κατασκευαστεί για την αντιμετώπιση των ρωσικών T-72 – ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας ενθάρρυνε τη συνεργασία μεταξύ των κρατών για προγράμματα αναβάθμισης του αρματικού τους υλικού. Τότε εκδηλώθηκε σχετικό ενδιαφέρον και από την Κύπρο. Τελικά, όμως, κρίθηκε ασύμφορη η φόρμουλα αυτή. Ούτε και η ίδια η Ελλάδα το έπραξε, παρά μόνο προσέτρεξε σε πιο σύγχρονα άρματα, λόγω κόστους και επιχειρησιακών δυνατοτήτων. 2. Ακόμη και αν παραχωρηθούν τα Leopard 1A5, υπάρχει ζήτημα κυριότητας για την Κυπριακή Δημοκρατία που επιφέρει περιορισμούς ενεργειών. 3. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι τα ρωσικά T-80, που διαθέτει η Εθνική Φρουρά, είναι νεότερης γενιάς και πολύ καλύτερα από τα Leopard 1A5. Το πρόβλημα των T-80 είναι πολιτικό, κυρίως, και αφορά στις πιέσεις των ΗΠΑ για την απαλλαγή του ρωσικού οπλισμού της Εθνικής Φρουράς. Για την κάλυψη του κενού στην παρούσα κατάσταση, λόγω των εξελίξεων στην περιοχή, όχι, όμως, ανυπέρβλητο. Επαφές γίνονται και με τη γαλλική αγορά. Τα ερωτήματα με τα Leopard 1A5, ως παλαιά άρματα, είναι τα εξής: Α) Πόσα θα κοστίσει η αναβάθμιση και αν αξίζει τον κόπο, όταν σε προηγούμενες περιπτώσεις κρίθηκε ασύμφορη και δεν κάλυπτε τις σύγχρονες επιχειρησιακές ανάγκες. Β) Υπάρχει τόσο μεγάλη ανάγκη από επιχειρησιακής πλευράς, που δεν μπορεί η ΕΦ χωρίς τα Leopard 1A5; Αν έτσι έχουν τα πράγματα, σημαίνει ή όχι ότι το πρόβλημα είναι σοβαρό; Το θέμα δεν είναι μόνο πόσο θα κοστίσει η αναβάθμιση, αλλά και πόσο χρόνο θα πάρει, από ποιους θα γίνει και αν ο στόχος είναι ή όχι ο εκσυγχρονισμός της ΕΦ και πώς ή εάν θ’ αποτελέσουν την «προσωρινή λύση» του παρελθόντος. Ότι, δηλαδή, συνέβη με τα άρματα ΑΜΧ-30G. Η επιλογή αυτή κατέστη, τελικά, μόνιμη στην ΕΦ με σωρεία προβλημάτων, ιδιαίτερα γνωστή στο προσωπικό της Δύναμης.

Οι διαπιστώσεις και τα γεγονότα καθώς και τα ερωτήματα είναι στη λογική και την πρακτική της δημιουργίας όσο το δυνατόν πιο σταθερής και αξιόπιστης αποτροπής. Υπεύθυνα και σοβαρά. Χωρίς την παραμικρή υπόνοια διασπάθισης δημοσίου χρήματος. Για να μην έχουμε νέο ’74.

Ο χάρτης απεικονίζει τη συνολική εικόνα του πλέγματος των εμβελειών των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης για εναέριους στόχους (αεροσκάφη, ελικόπτερα, πυραύλους, UAV κ.λπ) των τουρκικών δυνάμεων κατοχής, αλλά και τη ναυτική εικόνα από την ακτογραμμή της κατεχόμενης Κύπρου (κίτρινο χρώμα), οι οποίες, εάν συνδυαστούν με τη λοιπή διάταξη των εχθρικών ραντάρ στα παράλια της Τουρκίας,  εύκολα καταδεικνύεται το επίκεντρο του ενδιαφέροντός τους  για τον αεροναυτικό χώρο που περιβάλλει την Κύπρο και ειδικότερα του άξονα Σουέζ – Αλεξανδρέτα – Τσεΐχάν. 

ΠΗΓΗ:https://simerini.sigmalive.com/article/2026/4/19/epheran-nea-purobolarkhia-hisar-oi-tourkoi-kai-autokinoumeno-rantar-alp-100/