ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑΚΑ ΙΟΥΛΙΟΣ ΚΑΙ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 1974. Μέρος Ε’  – Οι συνεννοήσεις των Βρετανών στις 14 Αυγούστου 1974 

23/8/2026

γράφει η Φανούλα Αργυρού*

Μέρος Ε’ 

Οι συνεννοήσεις των Βρετανών στις 14 Αυγούστου 1974 

«Δεν θα τα βάλουμε με τους Τούρκους»!

14 Αυγούστου – Συνεδρία στο 10 Downing Street. Ο  τεκμηριωμένα με αδιάσειστα επίσημα βρετανικά αρχεία, (cast-iron evidence – σιδεροτσέβαλες μαρτυρίες) πραγματικά ΕΝΟΧΟΣ Βρετανός ΥΠΕΞ Τζέιμς Κάλαχαν : «Πίστευε  δεν υπήρχε πιθανότητα να σταματήσουν τους Τούρκους από το να κατορθώσουν τους στρατιωτικούς τους στόχους. Οι Αμερικανοί πράγματι ανησυχούσαν αλλά δεν επρόκειτο να πάρουν στρατιωτικά μέτρα ούτε να δώσουν στρατιωτική βοήθεια στην μία ή την άλλη πλευρά. Η Βρετανία δεν έπρεπε να επέμβει στρατιωτικά δίχως τις ΗΠΑ και ο ρόλος της ΟΥΝΦΙΚΥΠ ήταν όπως φύγει από τη μέση. Πίστευε  οι Τούρκοι δεν θα ενοχλούσαν τις βάσεις, και δεν θα προκαλούσαν πρόβλημα στην Βρετανία…»  Εν τω μεταξύ είχαν εξηγήσει στον Τούρκο πρέσβη στο Λονδίνο την ανάγκη να σεβόντουσαν τις βάσεις και το ίδιο έκανε και ο πρέσβης στην Άγκυρα…

ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΕΝΟΧΩΝ Χάρολτ Γουίλσον/Τζέιμς Κάλαχαν

Και ο δεύτερος εξίσου  τεκμηριωμένα με αδιάσειστα βρετανικά αρχεία ΕΝΟΧΟΣ Βρετανός πρωθυπουργός Χάρολτ  Γουίλσον:   η Βρετανία έπρεπε να συγκεντρωθεί στην διπλωματική πρωτοβουλία…Δεν υπήρχε λόγος να σκέφτονται ότι τα βρετανικά στρατεύματα μπορούσαν ή έπρεπε να τα βάλουν με τους Τούρκους…αν ερωτάτο ο  υπουργός  Εξωτερικών κατά πόσο υπήρχε σκέψη για μεγάλο στρατιωτικό ρόλο εκ μέρους της Βρετανίας θ’ απαντούσε ότι δεν υπήρχε… 

Ούτε γάτα ούτε ζημιά, από την «ΕΓΓΥΗΤΡΙΑ ΒΡΕΤΑΝΙΑ». Η οποία συνωμότησε με την  άλλη «ΕΓΓΥΗΤΡΙΑ ΤΟΥΡΚΙΑ» επίσημα το βράδυ της 17ης Ιουλίου 1974 στο ίδιο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ να αφήσει τον Ετσεβίτ να εισβάλει συμμαχώντας για αλλαγή του στάτους κβο της ΚΔ σε διχοτομικό στάτους… 

Μόνο αν ενεθάρρυναν γενική σφαγή των Ελληνοκυπρίων! 

14 Αυγούστου – Την ίδια μέρα ο  Χάρολτ Γουίλσον συναντήθηκε και με τον ΓΓ του ΟΗΕ Αυστριακό (πρώην Ναζί) Κούλτ Βάλτχαιμ με τον οποίο συνεννοήθηκαν όπως το Συμβούλιο Ασφαλείας  μην περνούσε ψήφισμα που να έδιδε εξουσία στα Ηνωμένα Έθνη κάτω  από το Άρθρο 7 του Χάρτη … Μόνο αν π.χ. οι Τούρκοι πήγαιναν πέρα των υποτιθέμενων στόχων τους και προσπαθούσαν  να καταλάβουν ολόκληρη τη νήσο ή να ενεθάρρυναν μια γενική σφαγή των Ελληνοκυπρίων…η βρετανική κυβέρνηση δεν έβλεπε την ανάγκη για στρατιωτική δράση που μπορούσε είτε αυτή είτε τα Ηνωμένα Έθνη να πάρουν εκείνη τη ώρα ή σε προβλεπτό στάδιο…

Βρετανικά, αμερικανικά και ρωσικά πλοία στη Μεσόγειο

14 Αυγούστου 1974 –  η ηθική αυτουργός και ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΧΟΣ «εγγυήτρια» Βρετανία,  διέθετε  σταθμευμένα ανοικτά της Κύπρου:  το HMS Devonshire Guided missile destroyer και το HMS frigate Rhyl  και με 1 ½  μέρας απόσταση,  τα Abdiel, Wilton, Maxton και Bossington.  Μπορούσε αν ήθελε να σταματήσει τη δεύτερη εισβολή (όπως και την πρώτη αλλά συνομώτησε με την «εγγυήτρια» Τουρκία για αλλαγή του στάτους κβο) να διέτασσε από τις 9 Αυγούστου – όταν είχαν τις έγκυρες πληροφορίες για δεύτερη εισβολή από τις βρετανικές των μυστικές υπηρεσίες – και  τα τέσσερα αυτά να σπεύσουν στα ανοικτά της Κύπρου που θα έφθαναν εκεί με άνεση στις 12 Αυγούστου το αργότερο… 

΄Όπως συνέβη και στην πρώτη εισβολή όταν το HMS Hermes ειδοποιήθηκε από το βράδυ της 16ης Ιουλίου 1974 (το πρωί ο Ετσεβίτ ζήτησε συνάντηση για την επομένη  και ειδοποιήθηκαν για την εισβολή) για  επιχειρήσεις στην Κύπρο και βρισκόταν απέναντι από τη βάση Ακρωτηρίου απ΄όπου μετακινήθηκε στα ανοικτά της Κερύνειας αλλά για να… μαζέψει βρετανούς υπηκόους …

Έρευνα  της συγγραφέως στα βρετανικά αρχεία του υπ. Άμυνας φανέρωσε  χάρτες και άλλα πλοία κατά τις δύο τουρκικές εισβολές,  με το βρετανικό στόλο να  κρατούσε κυριολεκτικά σε κλοιό ολόκληρη την Κύπρο! Όπως υποσχέθηκαν στον Ετσεβίτ στις 17 Ιουλίου,  να εμπόδιζαν ελληνική βοήθεια προς Κύπρο…

Στο πόρισμά της η Επιτροπή του βρετανικού Κοινοβουλίου (1976) έγραψε, ότι  η  Βρετανία είχε τη στρατιωτική δυνατότητα και την ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ,  αλλά όπως ομολόγησε ο James Callaghan,  δεν ήθελαν γιατί συμφώνησαν με τον Ετσεβίτ  στις 17 Ιουλίου 1974  για αλλαγή του στάτους κβο στην Κύπρο

Οι Ηνωμένες Πολιτείες στις14.8.1974 διέθεταν πλησίον της Κύπρου το αεροπλανοφόρο USS Forrestal super carrier σταθμευμένο επαόριστο στη Τυρρηνική θάλασσα δυτικά της Ιταλίας, το αεροπλανοφόρο Independence δυτικά της Κρήτης , και τα USS Inchon και το  USS Little Rock στα  νερά της Ιταλίας.  

H δε Σοβιετική Ένωση σύμφωνα με βρετανικό έγγραφο παρακολουθήσεων μεταξύ 19 Ιουνίου 1974 – 2 Αυγούστου 1974 είχε τον εξής στόλο στη Μεσόγειο. Αντιγραφή από το εν λόγω έγγραφο. 

“Soviet Navy (All Secret) – Current Mediterranean Strength (as of 2 July 74)

Cruisers 2, Destroyers 3, Escorts/Minesweepers 2, Amphibians 3, Submarines 13, Elint 1, Depot Ships 5, Oilers 5, Auxiliaries 11, Total Unites: 49.

Over the past fortnight the composition of the Soviet ships in the Mediterranean has changed considerably. Both the helicopter cruises have departed, the MOSKUA returned to the Black Sea and the LENINGRAD moving into the Southern Atlantic…”

Ενδιαφέρον ότι τα δύο ελικοπτεροφόρα και άλλα πλοία του σοβιετικού στόλου αποχώρησαν από την Μεσόγειο πριν την πρώτη εισβολή.  Ενώ στις 19 Αυγούστου 1974 η κατάσταση είχε ως εξής.

Cruisers 4, Destroyers 4, Escorts 6, Minesweepers 2, Amphibians 2, Submarines 4, Elint 3, Depot Ships 6, Oilers 5, Auxiliaries 10, Total Units: 56”. 

Χάρτης με τις τοποθεσίες διαφόρων βρετανικών πλοίων στα ανοικτά της Κερύνειας κατά τις τουρκικές
Χάρτης με τις τοποθεσίες διαφόρων βρετανικών πλοίων στα ανοικτά της Κερύνειας κατά τις τουρκικές εισβολές
Δεύτερος βρετανικός χάρτης με βρετανικά πλοία να σχηματίζουν κλοιό πέριξ της Κύπρου κατά τις τουρκικές εισβολές
Δεύτερος βρετανικός χάρτης με βρετανικά πλοία να σχηματίζουν κλοιό πέριξ της Κύπρου κατά τις τουρκικές εισβολές
Τρίτος χάρτης, στα γαλλικά με κινήσεις βρετανικών πλοίων πέριξ της Κύπρου μάλλον κατά την πρώτη τουρκική εισβολή. 
Τρίτος χάρτης, στα γαλλικά με κινήσεις βρετανικών πλοίων πέριξ της Κύπρου μάλλον κατά την πρώτη τουρκική εισβολή. 

Η Βρετανία άφησε την Τουρκία να εισβάλει…

O Professor Perry Anderson

O καθηγητής Ιστορίας και Σοσιολογίας στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας Perry Anderson, έγραψε στην έρευνα του « Η διαίρεση της Κύπρο»: 

«… Το πραξικόπημα αναμφίβολα ήταν παραβίαση της Συνθήκης Εγγυήσεως, και εντός 48 ωρών ο Τούρκος πρωθυπουργός, Ecevit, βρέθηκε στο πόρτα της Downing Street, συνοδευόμενος από υπουργούς και στρατηγούς, απαιτώντας η Βρετανία μαζί με τη Τουρκία να δράσουν αμέσως να αντιστρέψουν τα πράγματα.

Η συνάντηση που ακολούθησε  καθόρισε τη μοίρα της νήσου. Ήταν μια συνομιλία μεταξύ σοσιαλο-δημοκρατών:  Wilson, Callaghan και Ecevit,   συνάδελφοι στην Σοσιαλιστική Διεθνή (Socialist International). Παρόλο που η Βρετανία όχι μόνο είχε ένα πυρήνα από καλώς εξοπλισμένο στράτευμα, αλλά και συντριπτική δύναμη αέρος στο νησί – μαχητικά βομβαρδιστικά…Η Βρετανία είχε πολεμικά πλοία πλησίον των ακτών, και μπορούσε να σταματήσει μια μονομερή τουρκική εισβολή… το Λονδίνο δεν έκανε τίποτα. Το αποτέλεσμα ήταν η καταστροφή της Κύπρου μέχρι σήμερα… Μετά από λίγες εβδομάδες εκεχειρίας η Τουρκία το έκανε ξεκάθαρο ότι δεν την ενδιέφερε ποσώς η συνθήκη την οποία σκοπίμως παραβίασε για να εισβάλει, αλλά ήθελε διχοτόμηση και οι στρατηγοί της εξαπέλυσαν μια γενική επίθεση με τεθωρακισμένα, αεροπλάνα, πυροβολικά και πλοία, στην ήδη νόμιμη κυβέρνηση της Κύπρου. Σε λιγότερο από 72 ώρες, η Τουρκία άρπαξε τα δύο πέμπτα της νήσου…»

Ο Β. Ετσεβίτ δεν έφθασε στον Λευκό Οίκο στην Ουάσιγκτον στις 17 Ιουλίου 1974, αλλά στο 10 Downing Street στο Λονδίνο… 

Οι Βρετανοί ποτέ δεν άφησαν άλλο κράτος να πάρει τα ηνία στο θέμα της Κύπρου και μέχρι στιγμής αυτοί συνεχίζουν να έχουν την πρωτοβουλία διεθνών κινήσεων… 

Πηγές- Βρετανικό Εθνικό Αρχείο, λεπτομέρειες στο βιβλίο «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019». 

Περισσότερα την  ερχόμενη Κυριακή. 

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος 

ΠΗΓΗ:ΣΗΜΕΡΙΝΗ 23/8/2026